Inhoud13 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Een veiligheidscilinder beschermt maar zo goed als wat eromheen zit. Voor een voordeur waarvan het beslag de cilinder niet afdekt, vinden wij de EVVA 4KS met nood- en gevarenfunctie de meest consequente keuze: aanvalsweerstand D volgens DIN EN 1303, kerntrek- en boorbeveiliging af fabriek, veiligheidskaart. Het alternatief is dormakaba expert plus met stalen lamellen; de DOM-cilinders passen goed achter een beslag met cilinderafdekking. Belangrijker dan het merk zijn echter drie dingen die je moet uitzoeken voordat je bestelt.
Ten eerste de lengte. Ten tweede de vraag of het beslag de cilinder afdekt. Ten derde of er binnen een sleutel in het slot moet kunnen blijven zitten.
Wat eist de politie van een cilinderslot?
De Duitse politiële criminaliteitspreventie (Polizeiliche Kriminalprävention) beschrijft op haar platform K-Einbruch vrij precies wat er bij een appartements- of voordeur hoort. Profielcilinders moeten volgens de Duitse norm DIN 18252 aanvalsweerstandsklasse 1 halen, liever 2; vergelijkbaar zijn de oude klassen P 2 en P 3. De cilinder moet een boorbeveiliging hebben. Heeft het veiligheidsbeslag geen cilinderafdekking, dan raadt de politie bovendien een in de cilinder ingebouwde kerntrekbeveiliging aan.
Het beslag zelf noemt K-Einbruch uitdrukkelijk: een veiligheidsbeslag volgens de Duitse norm DIN 18257, het liefst met cilinderafdekking. Veiligheidsrozetten bieden volgens de politie minder weerstand dan de beslagklassen ES 1 tot ES 3. En alles moet bij elkaar passen, dus slot, cilinder, beslag en sluitplaat, plus een vakkundige inbouw. Een hoogbeveiligde cilinder in een dunne rozet zetten is daarom geld op de verkeerde plek.
Wat zeggen de acht posities volgens DIN EN 1303?
Fabrikanten geven de classificatie op als tekenreeks, bijvoorbeeld 160B0C6B. Elk van de acht posities staat voor een eigenschap, van de gebruiksklasse tot de geschiktheid voor branddeuren. Voor inbraakbeveiliging tellen de laatste twee. De zevende positie is de sleutelveiligheid, dus het aantal stiften en hoe goed de cilinder pogingen met verkeerde sleutels afslaat; EVVA eist in zijn bestekcriteria klasse 6. De Duitse consumentenorganisatie Stiftung Warentest noemde in haar test van 2017 de cijfers 4, 5 of 6 op deze positie aan te raden.
De achtste positie is de aanvalsweerstand tegen boren, beitelen en afbreken. Een 0 betekent volgens Warentest dat de cilinder daartegen niet beschermd is. D is het hoogste niveau. Belangrijk voor de vergelijking is een detail uit de EVVA-documentatie: de cilinder wordt daarbij getest samen met veiligheidsbeslag of veiligheidsrozet. Een D op de verpakking vervangt het beslag dus niet.
Hoe groot de verschillen zijn, zie je aan de codes. DOM geeft voor TwinStar en Twido 160B0C6B op, de achtste positie is een B. De EVVA 4KS eindigt op D. Beide halen bij de sleutelveiligheid de 6.
Kerntrekbeveiliging, boorbeveiliging: wat heeft mijn deur nodig?
Een boorbeveiliging bestaat uit geharde inzetstukken in behuizing en kern. Die hoort op elke buitendeur. Bij de kerntrekbeveiliging hangt het af van het beslag. De montagehandleiding van EVVA deelt dat in volgens VdS-klassen (Duits keurmerk): een cilinder zonder kerntrekbeveiliging heeft een beslag nodig dat de cilinder zelf tegen trekken beveiligt, dus een schild met cilinderafdekking. Een cilinder met kerntrekbeveiliging, te herkennen aan een “Z” in de klasse, kan toe met een veiligheidsbeslag zonder afdekking. Ook de politie volgt deze logica.
Ons advies: kijk eerst naar je beslag. Heeft het geen afdekking over het profiel, dan hoort er een cilinder met geïntegreerde kerntrekbeveiliging in. Bij DOM en dormakaba is die beveiliging een optie die je bij de aankoop moet meebestellen.
Waarvoor dient de nood- en gevarenfunctie?
Een gewone dubbele cilinder kan niet van buiten worden afgesloten als er binnen een sleutel in zit. Dat staat in de montagehandleiding van EVVA. Met nood- en gevarenfunctie (bij EVVA “BSZ”, aan beide kanten te sluiten) sluit de cilinder ook als aan de andere kant een bevoegde sleutel in een willekeurige stand in het slot zit. Dat helpt in elk huishouden waar de binnensleutel uit gewoonte in de deur blijft zitten.
Bij DOM draagt deze uitvoering een “T” in de typeaanduiding, bij Winkhaus en dormakaba is het een optie. Wil je later een aandrijving opzetten zoals beschreven in de gids over slimme sloten, controleer dan vooraf in de handleiding van die aandrijving welke cilinderfunctie hij vereist. Voor modellen met een codeklavier aan de buitenkant loont een blik in de gids over slimme sloten met keypad.
Hoe meet ik de lengte goed?
Uitbouwen, niet schatten. Winkhaus beschrijft in zijn inbouwinstructies van 2025 de werkwijze: de bevestigingsschroef in de voorplaat aan de deurkant losdraaien, de oude cilinder met de sleutel erin eruit trekken en dan twee maten nemen. Maat A loopt van het midden van de bevestigingsschroef tot de voorkant van het buitenbeslag, maat B tot de voorkant van het binnenbeslag. De cilinder wordt dan aangeduid als A/B, bijvoorbeeld 35/40.
Cilinders zijn er in stappen van 5 mm. Buiten mag de behuizing volgens EVVA hoogstens 3 mm uit het beslag steken en hoogstens 2 mm erachter terugliggen; Winkhaus noemt dezelfde 3 mm uitsteek. Een rekenvoorbeeld: je meet buiten 33 mm. Een 35 steekt dan 2 mm uit, dat past. Meet je 31 mm, dan is de 35 met 4 mm te lang; de 30 ligt 1 mm terug en is de juiste. Bij EVVA-series zoals de MCSR beginnen de lengtes bij 31 mm, niet bij 30. Let bij het bestellen daarom op het exacte getal.
Bij de inbouw geldt volgens EVVA: geen hamer, geen tang, de bevestigingsschroef alleen met de hand aandraaien met hoogstens 2,5 Nm en de sluitfunctie testen met de deur open. Durf je dat niet aan, laat het dan over aan een vakhandel.
Vijf veiligheidscilinders naast elkaar
| Model | Classificatie volgens fabrikant | Boor- en kerntrekbeveiliging | Nood- en gevarenfunctie | Voor wie |
|---|---|---|---|---|
| DOM ix TwinStar 333 T | EN 1303: 160B0C6B (aanvalsweerstand B), VdS BZ+ | Boorbeveiliging standaard, kerntrekbeveiliging optioneel (modulair) | Ja, uitvoering 333 T | Voordeur met veiligheidsbeslag en cilinderafdekking |
| DOM ix Twido 333 T M | EN 1303: 160B0C6B (aanvalsweerstand B) | Boorbeveiliging standaard, kerntrek- en afbreekbeveiliging optioneel | Ja, uitvoering 333 T | Appartements- en bijdeuren, gelijksluitend in huis |
| EVVA 4KS | EN 1303: 16010C6D (aanvalsweerstand D) | Boorbeveiliging van hardmetaal, kerntrek- en afbreekbeveiliging door modulaire opbouw | Als optie (BSZ) | Voordeur zonder cilinderafdekking, deuren met vuil en vorst |
| dormakaba expert plus | EN 1303 klasse 6/D (D met veiligheidsbeslag of stalen lamellen), DIN 18252 klasse 82, VdS B en BZ | Geharde stalen stiften, stalen lamellen optioneel | Als optie | Huis met sluitsysteem via een geautoriseerde vakhandel |
| Winkhaus keyTec RPE | Navragen bij de vakhandel | Geteste boor- en kerntrekbeveiliging afhankelijk van het cilindertype | Als optie | Eigen woning met poort, garage en voordeur op één sleutel |
DOM ix TwinStar
DOM vermeldt voor de dubbele cilinder 333 de classificatie 160B0C6B en de VdS-klasse BZ+. In de keersleutel zit een zwevend gelagerde dubbele rol die onbevoegde kopieën moet bemoeilijken; sleutel- en systeemoctrooi lopen volgens DOM tot 2036. Daarbij komen 11 actieve stiften, telkens 8 slag- en anti-pickingstiften en een veiligheidskaart. Bij de aanvalsweerstand staat een B; een anti-snappingbeveiliging voert DOM voor dit model niet. Achter een beslag met cilinderafdekking is dat goed op zijn plek; zonder afdekking zouden wij kiezen voor de kerntrekmodule of een cilinder met D.
DOM ix Twido
Het kleinere broertje heeft dezelfde classificatie 160B0C6B en hetzelfde octrooi tot 2036. Hij werkt met 7 actieve stiften en telkens 2 slag- en anti-pickingstiften, dus met minder techniek binnenin. De variant 333 T M combineert nood- en gevarenfunctie met de modulaire opbouw. Voor een appartementsdeur met goed beslag is dat naar onze inschatting ruim voldoende.
EVVA 4KS
EVVA gaat een eigen weg. In plaats van veren beweegt het curvefreesprofiel van de sleutel de 12 stiften; volgens EVVA is het systeem daardoor onderhoudsvrij en gemaakt voor vuil en grote hoogtes. In de systeembrochure noemt EVVA de classificatie 16010C6D, een boorbeveiliging van hardmetaal en bescherming tegen trekken en afbreken door de modulaire opbouw. Het octrooi loopt volgens EVVA uiterlijk tot 2037. Bijsleutels zijn er alleen bij geautoriseerde partners op vertoon van de veiligheidskaart.
dormakaba expert plus
Kaba heeft de keersleutel uitgevonden, zo stelt dormakaba het zelf voor. Voor de europrofielcilinder noemt de fabrikant sleutelveiligheid 6 en aanvalsweerstand D, dat laatste in combinatie met een veiligheidsbeslag of de optionele stalen lamellen in de behuizing. Sleutelblanks zijn volgens de fabrikant niet vrij in de handel verkrijgbaar. Kopieën zijn er alleen bij de geautoriseerde vakhandel met veiligheidskaart. Wie de kerntrekbeveiliging wil, bestelt de lamellen uitdrukkelijk mee.
Winkhaus keyTec RPE
Winkhaus richt het systeem op huiseigenaren die poort, garage, voordeur en bijgebouwen met één sleutel willen sluiten. Een blokkeerkogel in de cilinder tast een rib op de sleutel af; ontbreekt die, dan gaat er niets open. Binnenin werken 5 geveerde stiften en tot 8 radiale stiften. Een EN 1303-klasse publiceert Winkhaus niet voor eindklanten. Wie die nodig heeft, laat hem zich schriftelijk door de vakhandel geven.
Welke cilinder voor welke deur?
- Voordeur met veiligheidsbeslag zonder cilinderafdekking: EVVA 4KS met BSZ of dormakaba expert plus met stalen lamellen, beide met aanvalsweerstand D.
- Voordeur met cilinderafdekking in het beslag: DOM ix TwinStar 333 T, desgewenst met kerntrekmodule.
- Appartementsdeur in een appartementencomplex: DOM ix Twido 333 T M, als het beslag past.
- Het hele terrein op één sleutel: Winkhaus keyTec RPE of dormakaba expert plus via de vakhandel die het sluitsysteem plant.
- Deur van werkplaats, stal of vakantiehuis met stof en vorst: EVVA 4KS vanwege de veervrije techniek.
Over onderhoud: Winkhaus raadt aan cilinders twee keer per jaar te smeren met een speciaal onderhoudsmiddel, nooit met olie of grafiet. Voor keersleutelsystemen geldt dat uitdrukkelijk niet; daar telt de handleiding van de betreffende fabrikant.
Veelgestelde vragen
Wat raadt de politie aan voor cilindersloten?
Volgens K-Einbruch, het preventieplatform van de Duitse politie, moeten profielcilinders volgens de Duitse norm DIN 18252 klasse 1 halen, liever 2, en een boorbeveiliging hebben. Heeft het veiligheidsbeslag geen cilinderafdekking, dan hoort er een ingebouwde kerntrekbeveiliging bij. Slot, cilinder, beslag en sluitplaat moeten bij elkaar passen en vakkundig zijn ingebouwd.
Wat betekent de code volgens DIN EN 1303?
Elk van de acht posities staat voor een eigenschap. Voor inbraakbeveiliging tellen de laatste twee: de zevende voor de sleutelveiligheid, de achtste voor de aanvalsweerstand tegen boren en afbreken. Een 0 betekent onbeschermd, D is het hoogste niveau. Er wordt daarbij samen met het beslag getest.
Heb ik een cilinderslot met kerntrekbeveiliging nodig?
Dat hangt af van het beslag. Heeft het een afdekking over het profiel, dan beveiligt het de cilinder zelf tegen trekken. Ontbreekt die, dan hoort er een cilinder met geïntegreerde kerntrekbeveiliging in. Bij DOM en dormakaba moet die beveiliging bij de aankoop als optie worden meebesteld.
Waarvoor dient de nood- en gevarenfunctie?
Een gewone dubbele cilinder kan niet van buiten worden afgesloten als er binnen een sleutel in zit. Met nood- en gevarenfunctie sluit hij toch, ook als de binnensleutel in een willekeurige stand in het slot zit. Bij EVVA heet dat BSZ, bij DOM draagt de uitvoering een T.
Hoe meet ik de lengte van een cilinderslot?
Uitbouwen en meten: maat A loopt van het midden van de bevestigingsschroef in de voorplaat tot de voorkant van het buitenbeslag, maat B tot het binnenbeslag. Cilinders zijn er in stappen van 5 mm. Buiten mag de behuizing volgens EVVA hoogstens 3 mm uit het beslag steken en hoogstens 2 mm terugliggen.
Welke cilinder is geschikt voor deuren met stof en vorst?
De EVVA 4KS. In plaats van veren beweegt het curvefreesprofiel van de sleutel de 12 stiften; volgens EVVA is het systeem daardoor onderhoudsvrij en gemaakt voor vuil en grote hoogtes. Dat past bij een werkplaats, stal of vakantiehuis.
Bronnen
- Polizeiliche Kriminalprävention, K-Einbruch: veiligheidstips deuren (Duits)
- Stiftung Warentest: deursloten en cilindersloten (2017)
- Baunetz Wissen: DIN EN 1303 cilinders voor sloten
- EVVA: montage- en gebruiksaanwijzing profielcilinders
- EVVA: bestek- en selectiecriteria voor sluitsystemen
- EVVA: 4KS-sluitsysteem
- EVVA: systeembrochure 4KS
- EVVA: gegevensblad MCSR dubbele cilinder
- DOM: ix TwinStar dubbele cilinder 333
- DOM: ix Twido dubbele cilinder 333 T M
- dormakaba: expert plus cilinderslot
- dormakaba: factsheet expert plus
- Winkhaus: keyTec RPE
- Winkhaus: inbouw- en gebruiksinstructies voor mechanische sluitsystemen
Waar te koop
- EVVA 4KSPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- dormakaba expert plus DoppelzylinderPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- DOM ix TwinStar 333 TPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- DOM ix Twido 333 T MPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Winkhaus keyTec RPE DoppelzylinderPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
