Inhoud16 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Een fietsketting gaat zelden kapot door regen. Vaker is het de olie, die te dik is opgebracht en samen met zand een soort schuurpasta wordt. Wie ook in november op de fiets stapt, heeft eigenlijk drie dingen nodig: een reiniger voor frame en aandrijving, een kettingsmeermiddel dat bij het eigen weer past, en borstels met kunststof haren. Op de ketting zouden wij de was van Squirt doen, als je bereid bent de ketting vóór de eerste keer één keer grondig te ontvetten.
Hoe vaak heeft de ketting eigenlijk onderhoud nodig?
Dr. Wack raadt in zijn onderhoudstips aan de ketting ongeveer elke 100 tot 200 kilometer te smeren, na ritten in de regen eerder. Eerst gaat het vuil eraf, anders trekt de nieuwe olie niet in de schakels. De ADFC (de Duitse fietsersbond) beschrijft het vergelijkbaar: grof vuil met een doek verwijderen, van binnenuit oliën, het overschot afvegen.
Meer helpt hier niet.
Dun aanbrengen, laten uitdampen, het liefst een nacht lang, en daarna de buitenkant droog afvegen, zodat nieuw vuil niet blijft plakken. Spijsolie uit de keuken is taboe, want die breekt volgens de ADFC onder druk af en kan gaan kleven. Makkelijker wordt het allemaal op een montagestandaard voor de werkplaats thuis (in het Engels), omdat je de crank dan vrij achteruit kunt draaien terwijl je de ketting van binnenuit bevochtigt.
Natte olie, droog smeermiddel of was?
WD-40 deelt zijn assortiment precies langs deze vraag in. De ene olie is bedoeld voor vochtige omstandigheden en modder, een tweede voor droge, stoffige routes; die vormt volgens de fabrikant een dunne, droge film en trekt geen stof aan. Daartussen staat een spray voor alle weersomstandigheden. Was kiest een andere weg. Squirt is een emulsie van was en water; het water verdampt en er blijft een droge waslaag achter.
Ons oordeel: wie dagelijks pendelt en niet twee keer per week wil bijsmeren, rijdt met was het schoonst. In de modder houdt het minder lang, dat schrijft Squirt zelf. En wisselen tussen soorten heeft alleen zin als de ketting daartussen volledig wordt ontvet.
Zeven onderhoudsmiddelen, ingedeeld naar taak
| Product | Taak | Gegevens volgens fabrikant | Voor wie |
|---|---|---|---|
| Squirt Long Lasting Chain Lube | Kettingwas | Was-wateremulsie, zonder oplosmiddelen en PFAS; 88,5 % afbraak in 28 dagen volgens OECD 301B; 15, 120 en 500 ml | Forenzen en toerfietsers bij nat en droog weer |
| Finish Line Dry Lube | Droog smeermiddel | Boornitride, zonder fluor en PFAS; op een schone, droge ketting, overschot afvegen, 5 minuten laten drogen | Racefiets en gravel op droge wegen |
| WD-40 Bike Kettenspray Allwetter | Kettingspray | met PTFE; ook voor derailleur, schakelhendels, draaipunten en kabels | Fietsers die één spray voor wisselend weer willen |
| Muc-Off eBike Dry Chain Lube | E-bike-kettingolie | Boornitride, toevoegingen voor hoge koppels, uv-kleurstof; drie tot vier uur vóór de rit aanbrengen | E-bikes bij droog weer |
| Muc-Off Bike Cleaner | Reiniger voor de hele fiets | alkalisch, zonder zuren en oplosmiddelen; inhoud biologisch afbreekbaar; 3 tot 5 minuten laten inwerken, niet in de volle zon | Fietsen met schijfremmen na ritten in het terrein |
| Dr. Wack F100 Bio Fahrradreiniger | Reiniger voor de hele fiets | meer dan 97 % natuurlijke en hernieuwbare grondstoffen, zonder geur- en kleurstoffen, zuurvrij, fles van gerecycled materiaal | Fietsen voor dagelijks gebruik, voor wie geurstoffen wil vermijden |
| Dr. Wack F100 Kettenreiniger | Kettingontvetter | Gel, 5 tot 10 minuten laten inwerken (maximaal 15), krachtig met water afspoelen; niet op remschijven, remblokken en banden | vóór de overstap op was en na winterritten |
Squirt Long Lasting Chain Lube
Squirt noemt zijn was gemakkelijk biologisch afbreekbaar en onderbouwt dat met een waarde: 88,5 procent afbraak na 28 dagen in de test volgens OECD 301B. Je brengt het aan op de binnenkant van de droge ketting terwijl de crank draait, en veegt het daarna niet af. Vóór de eerste keer moet het fabrieksvet er met een ontvetter af. Wie die stap overslaat, gooit het voordeel weg.
Finish Line Dry Lube
Een droog smeermiddel op basis van boornitride, dat de fabrikant omschrijft als vrij van fluor en PFAS. Volgens Finish Line droogt het op tot een wasachtige film. De werkwijze is eenvoudig: schudden, op de schone ketting aanbrengen, afvegen, vijf minuten wachten. Bij aanhoudende regen zouden wij eerder voor een natte olie kiezen.
WD-40 Bike Kettenspray Allwetter
De spray bevat PTFE en is volgens WD-40 bedoeld voor fietsers die in elk weer op pad zijn. Hij moet ook derailleur, schakelhendels, draaipunten en kabels smeren. Handig als er maar één bus in de kelder mag staan. Bij het spuiten hoort er een lap over de rem; zo raadt WD-40 het aan in zijn handleiding voor e-bikes.
Muc-Off eBike Dry Chain Lube
Muc-Off verklaart de eigen e-bike-lijn met het koppel van de motor, dat de ketting zwaarder belast. De droge olie bevat boornitride en een uv-kleurstof waarmee je kunt controleren of elke schakel iets heeft meegekregen. De fabrikant raadt aan het drie tot vier uur vóór de rit aan te brengen en e-bike-kettingen zo vaak mogelijk te reinigen en te smeren, het liefst na elke rit. Dat is een advies van de fabrikant, geen must.
Muc-Off Bike Cleaner
De roze reiniger wordt op de vooraf natgemaakte fiets gespoten, werkt drie tot vijf minuten in en wordt grondig afgespoeld. Hij mag niet opdrogen, ook niet in de zon. Volgens Muc-Off schaadt hij remblokken noch remschijven. Biologisch afbreekbaar is volgens de fabrikant alleen de inhoud, niet de fles.
Dr. Wack F100 Bio Fahrradreiniger
De biologische versie van de F100-gel bestaat volgens Dr. Wack voor meer dan 97 procent uit natuurlijke en hernieuwbare grondstoffen en bevat geen geur- en kleurstoffen. Zuurvrij is hij ook, en de fles is gemaakt van gerecycled materiaal. Wie twijfelt tussen beide reinigers, beslist uiteindelijk eerder op geur dan op werking.
Dr. Wack F100 Kettenreiniger
Een gel die aan de ketting blijft hangen en vijf tot tien minuten inwerkt, maximaal vijftien. Hardnekkig vuil pakt de fabrikant aan met een borstel, maar uitdrukkelijk niet met een staalborstel. Daarna wordt er krachtig met water gespoeld. De hogedrukreiniger laat je daarbij staan, want volgens de ADFC kan die de naaflagers beschadigen, omdat de afdichtingen niet tegen de druk bestand zijn.
Welke borstels heb je nodig?
Drie vormen zijn genoeg. De Muc-Off 3x Premium Brush Kit laat de verdeling zien: een zachte wasborstel voor frame en onderdelen, een smalle detailborstel voor naven en vorkkroon en een klauwborstel met drie koppen en schraper voor ketting, cassette en tandwielen. Muc-Off waarschuwt de borstels niet met kokend water of op hete onderdelen te gebruiken. Voor krappe plekken raadt de ADFC simpelweg een tandenborstel aan.
Wat mag nooit op de rem komen?
Kettingolie en kettingreiniger. Dr. Wack vermeldt op beide productbladen dat ze niet op remschijven, remblokken en banden mogen komen, en benoemt het ongevalsrisico met zoveel woorden. Per ongeluk geraakte onderdelen meteen afvegen. Muc-Off drukt op zijn natte e-bike-olie hetzelfde advies: contact met de rem vermijden. De ADFC wijst op een tweede route die je makkelijk vergeet: olie druipt op de velg en komt van daaruit bij de rem.
En de e-bike?
Bosch schrijft in de handleiding van de accu dat die niet in water mag worden ondergedompeld en niet met een waterstraal mag worden gereinigd. Een vochtige, zachte doek is genoeg; de contactpolen moeten af en toe worden schoongemaakt en licht ingevet. WD-40 raadt aan om accu en motorbehuizing tegen sproeinevel te beschermen. Voor de ketting biedt Squirt een e-bike-versie met hogedruktoevoegingen aan, die volgens de fabrikant op dezelfde basisformule berust.
Wat hoort bij de winterstop?
Wie in de winter blijft fietsen, veegt na de rit het vocht af en smeert bij, aldus de ADFC, want blanke metalen oppervlakken roesten anders snel. In plaats van hogedruk volstaat een korte wasbeurt met warm water en fietsreiniger. Gaat de fiets tot het voorjaar de kelder in, maak hem dan eerst schoon, laat hem drogen en smeer de ketting. Bij e-bikes raadt Bosch aan de accu met ongeveer 30 tot 60 procent lading op kamertemperatuur op een droge plek te bewaren, idealiter binnen bij 10 tot 20 graden en in een ruimte met een rookmelder. Staat de fiets onder een carport of in een onverwarmde schuur, dan gaat de accu eruit. In het voorjaar controleer je dan de bandenspanning: minimum- en maximumwaarde staan volgens de ADFC op de zijkant van de band, en een fietspomp met manometer laat zien waar je zit.
Nog een woord over afvoer. Ook een biologisch afbreekbare ontvetter hoort volgens Muc-Off niet in de afvoer en niet op gras of borders; resten met een doek opnemen en bij het restafval doen.
Zo zouden wij kiezen
- Dagelijks gebruik en woon-werkverkeer in elk weer: Squirt Long Lasting Chain Lube, vooraf één keer ontvetten met de Dr. Wack F100 Kettenreiniger.
- Droge wegen, sportief rijden: Finish Line Dry Lube.
- Eén bus voor alles, ook voor kabels en schakelhendels: WD-40 Bike Kettenspray Allwetter.
- E-bike in de zomer: Muc-Off eBike Dry Chain Lube; bij wisselend weer de e-bike-versie van Squirt.
- Frame en wielen: Muc-Off Bike Cleaner of, zonder geurstoffen, de Dr. Wack F100 Bio Fahrradreiniger, met daarbij de Muc-Off 3x Premium Brush Kit.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet je de fietsketting smeren?
Dr. Wack raadt aan om ongeveer elke 100 tot 200 kilometer te smeren, na ritten in de regen eerder. Eerst gaat het vuil eraf, anders trekt de nieuwe olie niet in de schakels. Dun aanbrengen, laten uitdampen en de buitenkant droog afvegen, zodat nieuw vuil niet blijft plakken.
Natte olie, droog smeermiddel of was voor de ketting?
Natte olie is bedoeld voor vochtige omstandigheden en modder, een droog smeermiddel vormt op stoffige routes een dunne, droge film. Was zoals Squirt laat ook een droge film achter en houdt het in de modder minder lang vol. Wisselen tussen soorten heeft alleen zin als je de ketting daartussen volledig ontvet.
Mag je spijsolie of een hogedrukreiniger gebruiken?
Geen van beide. Spijsolie breekt volgens de ADFC (de Duitse fietsersbond) onder druk af en kan gaan kleven. Een hogedrukreiniger kan de naaflagers beschadigen, omdat de afdichtingen niet tegen de druk bestand zijn. In plaats van hogedruk volstaat een wasbeurt met warm water en fietsreiniger.
Wat mag nooit op de fietsrem komen?
Kettingolie en kettingreiniger. Dr. Wack vermeldt op beide productbladen dat ze niet op remschijven, remblokken en banden mogen komen; per ongeluk geraakte onderdelen meteen afvegen. De ADFC wijst op een tweede route: olie druipt op de velg en komt van daaruit bij de rem.
Hoe maak je een e-bike goed schoon?
De accu volgens Bosch niet in water dompelen en niet met een waterstraal reinigen; een vochtige, zachte doek is genoeg. WD-40 raadt aan om accu en motorbehuizing tegen sproeinevel te beschermen. Voor de ketting noemt de gids in de zomer de Muc-Off eBike Dry Chain Lube.
Wat moet je doen vóór de winterstop?
De fiets schoonmaken, laten drogen en de ketting smeren. Bosch raadt aan de e-bike-accu met ongeveer 30 tot 60 procent lading droog en op kamertemperatuur te bewaren. Staat de fiets onder een carport of in een onverwarmde schuur, dan gaat de accu eruit.
Bronnen
- Squirt: Long Lasting Chain Lube
- Squirt: E-Bike Chain Wax
- Finish Line: Dry Lube
- WD-40: ketting smeren
- WD-40: de juiste oliën voor de fietsketting
- WD-40: onderhoud van de e-bike
- Muc-Off: eBike Dry Chain Lube
- Muc-Off: eBike Wet Chain Lube
- Muc-Off: Bike Cleaner
- Muc-Off: Bio Drivetrain Cleaner (afvoer)
- Muc-Off: 3x Premium Brush Kit
- Dr. Wack: F100 Bio Fahrradreiniger
- Dr. Wack: productinformatie F100 Kettenreiniger (pdf)
- Dr. Wack: productinformatie F100 Kettenöl (pdf)
- Dr. Wack: kettingonderhoud
- ADFC Baden-Württemberg: voorjaarscheck voor de fiets
- ADFC: zo komt de fiets goed door de winter
- ADFC: vijf tips voor het voorjaar
- Bosch eBike Systems: veilig door de winter
- Bosch eBike Systems: gebruiksaanwijzing accu (pdf)
Waar te koop
- Squirt Long Lasting Chain LubePrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Finish Line Dry LubePrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- WD-40 Bike Kettenspray AllwetterPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Muc-Off eBike Dry Chain LubePrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Muc-Off Bike CleanerPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Dr. Wack F100 Bio FahrradreinigerPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Dr. Wack F100 KettenreinigerPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Muc-Off 3x Premium Brush KitPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
