Inhoud15 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Bij een keukenblok beslist zelden de kleur. Vaak gaat het om bijna zeven centimeter: de vijf uitvoeringen hier hebben volgens de verkoper werkhoogtes tussen 85 en 91,8 cm, en het etiket “keukenblok” verraadt daar niets over. Koop je zonder apparatuur en heb je een blok van ongeveer 2,40 m nodig, bekijk dan eerst de nobilia Laser II, omdat daar een keurmerk en openbare materiaalgegevens van de fabrikant samenkomen. De wiho Compact is de voordeligere keuze voor kleine ruimtes, maar die moet je zelf monteren.
Past het blok echt? Het opmeten
Muren en plafonds zijn niet recht. Dat staat in de Duitse Küchen-Gütepass van de meubelhandel, en daaruit volgt de eerste regel: meet de muur op de vloer, op werkhoogte en bovenaan, en reken met de kleinste waarde. Seriemeubels hebben sowieso circamaten. 240,3 cm past niet in een nis van 240 cm.
Daarna komt alles wat in de weg zit. Radiator, vensterbank, leidingen, stopcontacten, de draairichting van de deur. Ook naar boven wordt het krap: met bovenkasten komt de Laser II op 216,6 cm, de Kopenhagen op 220,6 cm. En de vloer? De stelpoten van de Laser II vangen volgens de verkoper maar min 10 tot plus 20 mm op; in een oud huis hoort de waterpas dus bij het opmeten.
De Gütepass raadt verder aan het draagvermogen van de muur te controleren en de monteur te vertellen van welk materiaal de muur is en waar leidingen onder het pleisterwerk lopen. Bovenkasten aan gipsplaat zijn een andere opgave dan aan beton.
Welke werkhoogte bij je rug past
De vuistregel komt uit een ergonomiestudie in opdracht van de Duitse branchevereniging Arbeitsgemeinschaft Die Moderne Küche: het werkblad ligt ongeveer 10 tot 15 cm onder de elleboog, vijf centimeter afwijking geldt als acceptabel. Neff rekent het voor. Bij een lengte van 1,80 m is dat zo’n 114 cm ellebooghoogte en daarmee 99 cm werkhoogte.
Geen enkele uitvoering hier haalt dat. Zelfs de 91,8 cm van de Kopenhagen ligt zo’n zeven centimeter lager, de 85 cm van de Odense zelfs 14. Het dichtst in de buurt komt de Kopenhagen, waarvan de stelpoten volgens de verkoper tot 25 mm hoger kunnen worden gezet. Geldt de 91,8 cm voor de basisstand, dan is ruim 94 cm mogelijk, net binnen de acceptabele marge. Ben je langer, dan heb je een hogere plint nodig, en die bespreek je voor de bestelling met de verkoper. Meet je elleboog voordat je een decor uitkiest. Dat kost twee minuten.
Met apparatuur of zonder?
Een set bespaart zoekwerk, maar bindt je aan wat de aanbieder erin stopt. Heb je bruikbare apparaten, koop dan zonder en controleer de nissen: bij de wiho Compact meet de ovennis volgens de verkoper 56,7 × 55 × 59,5 cm, de Odense neemt koelapparaten met een nismaat van 88 op. Begin je vanaf nul, dan is een fornuisset zoals bij de OPTIFIT Leer de eenvoudigere weg; een inductiekookplaat naar eigen keuze combineer je daarentegen zelf. Ook bij de vaatwasser telt het type: de Compact noemt volledig integreerbare apparaten, de Odense een deur voor half integreerbare.
Stroom, water, afvoer: wat je niet zelf beslist
Stroom. Een montagehandleiding van BSH voor een kookplaat is duidelijk: alleen een erkende vakman mag het apparaat aansluiten, en wel op een vaste installatie met scheidingsschakelaars. Werk aan de elektrische installatie mag volgens § 13 van de Duitse Niederspannungsanschlussverordnung (verordening voor laagspanningsaansluitingen) alleen de netbeheerder of een geregistreerd installatiebedrijf uitvoeren, onderhoud uitgezonderd. Laat voor de bestelling nagaan of je fornuisaansluiting bij het apparaat past. De handleiding daarvan gaat altijd voor.
Water. Aanleg en wezenlijke wijzigingen van de installatie achter de huisaansluiting zijn volgens § 12 van de Duitse AVBWasserV voorbehouden aan het waterbedrijf of een geregistreerd bedrijf. Controleer daarom of hoekstopkranen en afvoer passen bij de spoelkast, die afhankelijk van het model 45 tot 100 cm breed is. Kraan en aansluitset bestel je bij de Compact en de Odense apart; een keukenkraan hoort dus in het budget.
Afvoer. Hier gaat het om meer dan geurtjes. Brandt er in de woning een houtkachel of een andere stookplaats die lucht uit de ruimte gebruikt, dan mag een afzuigkap met afvoer de bedrijfsveiligheid daarvan niet in gevaar brengen. Zo staat het in § 4 van de Duitse Muster-Feuerungsverordnung (modelverordening voor stookinstallaties), die bijvoorbeeld veiligheidsvoorzieningen tegen gelijktijdig gebruik noemt. Het recht van je deelstaat geldt; vraag vooraf de schoorsteenveger. Zonder muurdoorbraak volstaat een recirculatiekap, meer daarover in de gids over afzuigkappen. Bij de vijf uitvoeringen hieronder wordt geen kap meegeleverd.
Werkblad, korpus, fronten
De werkbladen worden hier meestal zonder uitsparingen geleverd. Dat klinkt als bijzaak, maar is het lastigste punt van de opbouw, want de zaagrand voor spoelbak en kookplaat ligt open. nobilia schrijft in zijn technische productbeschrijving dat uitsparingen ter plaatse met vochtwerende middelen moeten worden afgedicht. Sla je dat over, dan trekt er vocht in precies daar waar dagelijks water staat.
De dikte alleen zegt weinig. 38 mm is bij nobilia standaard, maar het bedrijf voert ook dunnere bladen. Bij de 28 mm van de Odense tellen rand en afdichting daarom meer dan het getal.
Bij de korpus schrijven verkopers vaak alleen “houtmateriaal”. Als maatstaf is nobilia bruikbaar: zijkanten en bodems van 16 of 19 mm spaanplaat, fronten 19 of 22 mm, achterwand 2,8 mm, hooguit 50 kg per vierkante meter op legplanken. Ontbreken zulke waarden, dan is dat geen oordeel over de kwaliteit. Vergelijken kun je dan echter niet.
Een onafhankelijk houvast is het Goldene M (Gouden M) van de Duitse Gütegemeinschaft Möbel, die volgens RAL-GZ 430 onder meer stabiliteit, duurzaamheid en schadelijke stoffen laat testen. Voor de Laser II en de Kopenhagen noemt de verkoper het keurmerk, en beide fabrikanten staan op de lijst van keukenfabrikanten van de DGM. Vraag na of het geldt voor precies jouw uitvoering.
Vijf keukenblokken, vergeleken op maten
| Model | Breedte en werkhoogte | Werkblad | Levering | Voor wie |
|---|---|---|---|---|
| nobilia Laser II 240 cm | 240,3 cm, 90,8 cm | 38 mm | voorgemonteerd, zonder apparatuur, zonder spoelbak | eigen apparatuur aanwezig, waarde aan keurmerk |
| IMPULS KÜCHEN Kopenhagen 220 cm | 220 cm, 91,8 cm | 40 mm | deels gemonteerd, zonder apparatuur | hoger werkblad op weinig breedte |
| wiho Compact 210 cm | 210 cm, 90 cm | 38 mm | gedemonteerd, zonder apparatuur, met spoelbak | kleine ruimtes, kleiner budget |
| OPTIFIT Leer 210 cm | 210 cm, 85,8 cm | 38 mm | gedemonteerd, met fornuisset, met spoelbak | nieuwe start zonder apparatuur, eerder kleinere mensen |
| OPTIFIT Odense 270 cm | 270 cm, 85 cm | 28 mm | gedemonteerd, zonder apparatuur, met spoelbak | veel opbergruimte, lagere prijsklasse |
Alles gegevens van de verkoper en circamaten van de genoemde uitvoering. Andere varianten kunnen afwijken.
nobilia Laser II 240 cm
Hier is het meest onderbouwd: een technische beschrijving van de fabrikant, het Goldene M volgens de verkoper, volledig uittrekbare laden, soft-close en een voormontage die de opbouw verkort. Spoelbak en mengkraan zitten echter niet bij de levering. Reken beide mee voordat je prijzen vergelijkt. Met 90,8 cm ligt de hoogte in het bruikbare middenveld.
IMPULS KÜCHEN Kopenhagen 220 cm
Het hoogste werkblad in deze selectie en het dikste blad, daarbij ook het Goldene M volgens de verkoper. De stelpoten lopen van min 10 tot plus 25 mm. De spoelkast is met 50 cm smal. Of spoelbak en kraan erbij zitten, blijkt niet duidelijk uit de gegevens; dat zou je voor de bestelling moeten navragen.
wiho Compact 210 cm
Een heldere oplossing voor krappe keukens: de oven zit volgens de verkoper in een 153 cm hoge ombouwkast op een prettige hoogte, en de spoelbak is erbij. Daar staat tegenover dat alles gedemonteerd komt en dat de spoelkast maar 45 cm breed is. Een keurmerk noemt de verkoper niet, en wiho staat ook niet op de lijst van de DGM. Dat is geen gebrek, maar je verlaat je hier alleen op de gegevens van de verkoper.
OPTIFIT Leer 210 cm
Deze uitvoering heeft een Hanseatic-fornuisset (HB75AS en HC46CB, energieklasse A), spoelbak en bestekbak aan boord. In een klantbeoordeling staat echter dat je kraan, sifon en fornuiskabel apart moet kopen en zelf gaten moet boren. De kookplaat zou zo ver mogelijk naar achteren moeten, anders past de oven niet. Wie dat leest, plant liever een monteur in.
OPTIFIT Odense 270 cm
Veel breedte in de lagere prijsklasse, elf delen, een ombouwkast voor de koelkast. De compromissen staan in de gegevens: 85 cm werkhoogte en een blad van 28 mm. Voor een tweede woning of de kelder is dat genoeg. Als hoofdkeuken voor lange mensen zouden we hem niet nemen.
Levering en montage: waar het misgaat
Alle vijf uitvoeringen komen volgens de verkoper per expediteur, tegen betaling en meestal pas na weken. Meet de route, niet alleen de ruimte: het gaat om de buitenmaten van de dozen, en een doorlopend blad van 2,70 m moet door elke bocht in de trap. Controleer de kleine onderdelen voordat de dozen weg zijn.
“Meubelmontage is vakwerk”, staat in de Gütepass. Een keukenmonteur die de Duitse consumentenorganisatie Stiftung Warentest citeert, schat dat van 100 keukens er hooguit drie volledig zonder gebreken worden opgebouwd. Noteer in het opleveringsverslag dus niets als in orde wat je niet hebt gecontroleerd, fotografeer gebreken en betaal het restbedrag pas na herstel. Van hoge aanbetalingen raadt de Duitse consumentencentrale Verbraucherzentrale Niedersachsen principieel af.
Juridisch is het standaardblok volgens Duits recht meestal een koopovereenkomst, ook bij montage door de verkoper. Dat betekent twee jaar wettelijke garantie vanaf levering, en blijkt een gebrek in het eerste jaar, dan wordt volgens § 477 van het Duitse burgerlijk wetboek BGB vermoed dat het al bij de overdracht bestond. Ook een foutieve handleiding kan een gebrek zijn (§ 434 lid 4 BGB). Bij een online bestelling geldt doorgaans een herroepingsrecht van 14 dagen, dat bij op maat gemaakte producten kan vervallen. Bij aangepaste uitvoeringen dus vooraf navragen.
In een huurwoning: eerst regelen, dan boren
Staat er al een keuken, vraag dan eerst van wie die is. Een meeverhuurde keuken mag je niet zomaar weghalen. In de zaak waarover het Duitse hooggerechtshof Bundesgerichtshof in 2016 besliste (VIII ZR 198/15), had de verhuurder de vervanging toegestaan, maar als voorwaarde gesteld dat de oude keuken werd bewaard en de vroegere staat op verzoek werd hersteld. Zulke voorwaarden lees je voordat het grofvuil komt.
In een lege keuken mag je je in principe zelf inrichten. Grijp je in op de bouwkundige structuur, dan is volgens de huurdersvereniging Mieterverein München toestemming van de verhuurder nodig; dat betreft vooral de muurdoorbraak voor de afvoer. Bij vertrek mag je de keuken meenemen (§ 539 BGB), maar moet je de oude staat op eigen kosten herstellen (§ 258 BGB). De verhuurder kan het meenemen afwenden tegen een redelijke vergoeding, tenzij je een gerechtvaardigd belang hebt (§ 552 BGB). Leg vooraf schriftelijk vast of het blok mag blijven en wat er met boorgaten gebeurt.
Verhuis je vaak, koop dan liever smal en eenvoudig. Uitsparingen in het blad verhuizen niet mee.
Zo zouden wij kiezen
- Eigen apparatuur, ruim 2,40 m ruimte: nobilia Laser II, mits het keurmerk voor jouw uitvoering bevestigd is.
- Lang van stuk, weinig breedte: IMPULS KÜCHEN Kopenhagen, stelpoten helemaal uitgedraaid.
- Kleine ruimte, zin om zelf op te bouwen: wiho Compact.
- Geen apparatuur aanwezig: OPTIFIT Leer, met monteur en elektricien in de planning.
Staat het werkblad vrij in de ruimte, lees dan verder in de gids over het kookeiland.
Voor smalle openingen is er de gids over de apothekerskast, voor een vrije muur de gids over het keukenbuffet.
Een kookplaat met ingebouwde afzuiging bespaart de kap boven het blok; wat recirculatie en afvoer daarbij vragen, legt de gids over de kookplaat met afzuiging uit.
Veelgestelde vragen
Hoe meet ik goed op voor een keukenblok?
Meet de muur op de vloer, op werkhoogte en bovenaan, en reken met de kleinste waarde. 240,3 cm past niet in een nis van 240 cm. Daarbij komen radiator, vensterbank, leidingen, stopcontacten en de hoogte met bovenkasten.
Welke werkhoogte past bij mijn lengte?
Het werkblad ligt ongeveer 10 tot 15 cm onder de elleboog. Bij een lengte van 1,80 m komt dat volgens Neff neer op zo'n 99 cm werkhoogte. Geen enkele uitvoering in de vergelijking haalt dat; de Kopenhagen ligt met 91,8 cm het hoogst.
Mag ik fornuis en spoelbak zelf aansluiten?
Het fornuis niet: werk aan de elektrische installatie mag in Duitsland alleen de netbeheerder of een geregistreerd installatiebedrijf uitvoeren. Ook wezenlijke wijzigingen aan de waterinstallatie zijn volgens de Duitse AVBWasserV voorbehouden aan geregistreerde bedrijven. Ga voor de bestelling na of de aansluitingen passen.
Keukenblok met of zonder apparatuur kopen?
Heb je bruikbare apparaten, koop dan zonder en controleer de nismaten. Begin je vanaf nul, dan is een fornuisset zoals bij de OPTIFIT Leer de eenvoudigere weg. Let bij de vaatwasser op het type: volledig integreerbaar of half integreerbaar.
Waar let je op bij een afzuigkap in combinatie met een kachel?
Brandt er in de woning een houtkachel, dan mag een afzuigkap met afvoer de bedrijfsveiligheid daarvan niet in gevaar brengen, aldus de Duitse modelverordening voor stookinstallaties (Muster-Feuerungsverordnung). Vraag vooraf de schoorsteenveger. Zonder muurdoorbraak volstaat een recirculatiekap. Bij geen van de vijf uitvoeringen wordt een kap meegeleverd.
Mag ik in een huurwoning een eigen keukenblok plaatsen?
In een lege keuken wel. Voor ingrepen in de bouwkundige structuur, zoals een muurdoorbraak, is toestemming van de verhuurder nodig. Bij vertrek mag je de keuken meenemen, maar moet je de oude staat herstellen. Een meeverhuurde keuken mag je niet zomaar weghalen. (Volgens Duits huurrecht.)
Bronnen
- Stiftung Warentest: inbouwkeuken, keuken kopen
- Verbraucherzentrale Niedersachsen: meubels en inbouwkeukens
- Deutsche Gütegemeinschaft Möbel: Das Goldene M
- DGM: lijst van keukenfabrikanten
- nobilia: technische productbeschrijving
- Küchen-Gütepass (uitgave Möbel Steffens)
- Deutsche Handwerks Zeitung: ergonomiestudie van de AMK
- Neff: ergonomie in de keuken
- BSH: montagehandleiding kookplaat
- § 13 Niederspannungsanschlussverordnung
- § 12 AVBWasserV
- Muster-Feuerungsverordnung, versie juni 2005
- § 539 BGB, § 258 BGB, § 552 BGB, § 434 BGB, § 477 BGB, § 312g BGB
- Mieterverein München: modernisering door de huurder
- BGH, uitspraak van 13.04.2016, VIII ZR 198/15
- AnwaltOnline: inbouwkeuken in het huurrecht
- Gegevens van de verkoper BAUR (Duitse webwinkel): Laser II, Kopenhagen, Compact, Leer, Odense
Waar te koop
- nobilia Laser II 240 cmBekijken bij OTTOVerkrijgbaar in Duitsland: OTTO
- IMPULS KÜCHEN Kopenhagen 220 cmBekijken bij OTTOVerkrijgbaar in Duitsland: OTTO
- wiho Compact 210 cmBekijken bij OTTOVerkrijgbaar in Duitsland: OTTO
- OPTIFIT Leer 210 cmBekijken bij OTTOVerkrijgbaar in Duitsland: OTTO
- OPTIFIT Odense 270 cmBekijken bij OTTOVerkrijgbaar in Duitsland: OTTO

