Inhoud12 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Een dakraam wordt niet slim door een app, maar door een motor die bij het kozijn past. Heb je een handbediend VELUX-tuimelvenster uit de serie GGL of GGU, dan begin je daarom het best met de solar-nabouwset KSX 100K: motor, zonnecel, accu en regensensor komen in huis zonder nieuwe bekabeling. Rolluik, app en spraakbediening kun je daarna stap voor stap toevoegen.
De volgorde telt. Wie eerst de centrale koopt en dan merkt dat het raam geen aandrijving kan opnemen, heeft een kastje zonder taak op de plank staan.
Alles begint bij het typeplaatje
Open de vleugel en zoek het plaatje in het kozijn. Bij VELUX staat daar een type zoals GGL en een maatcode zoals MK06. Beide gegevens bepalen wat past. De KSX 100K bijvoorbeeld kan volgens het datablad niet worden ingebouwd in ramen met een hoogte onder maatstap 04, omdat de motorketting dan te lang is. Een klein CK02 in de nok valt daarmee af. Voor de oudere generaties V21 en VES noemt VELUX een eigen ombouwset, de KSX 100 WW.
Daarna kijk je naar de draadloze verbinding. VELUX zet in op io-homecontrol rond 868 MHz, Fakro op Z-Wave met dezelfde frequentie, Roto op een eigen draadloze besturing. Dezelfde frequentie betekent niet dezelfde taal. VELUX waarschuwt in het datablad zelfs dat koppelen met producten van andere fabrikanten schade of storingen kan veroorzaken. Heb je verschillende merken onder één dak, dan heb je daarom een centrale nodig die meerdere standaarden beheerst, of je blijft bij één merk.
Voor ramen met een rolluik of screen aan de gevel helpt onze gids over slimme rolluikbesturing (in het Engels) verder. Voor binnenrolgordijnen aan verticale ramen lees je beter de gids over slimme rolgordijnen.
Zeven bouwstenen voor ramen onder het schuine dak
| Model | Taak | Kerngegevens volgens fabrikant | Voor wie |
|---|---|---|---|
| VELUX KSX 100K | Raamopener met regensensor | tot 200 mm opening in 35 s, tot 300 bedieningen per accolading, beknellingsbeveiliging | Handbediende GGL en GGU vanaf hoogte 04 |
| VELUX Solar-Rollladen SSL-K | Buitenrolluik | tot 200 bedieningen per lading, accu 9,6 V/2100 mAh, dakhelling 15 tot 85 graden | VELUX-ramen vanaf bouwjaar 2000 |
| VELUX ACTIVE KIX 300 | Binnenklimaatregeling | meet temperatuur, vochtigheid en CO2, tot 200 producten, Apple HomeKit | Wie automatisch wil ventileren |
| Roto Designo Außenrollladen ZRO Solar Funk | Buitenrolluik | accu via micro-usb op te laden, genoeg voor ongeveer vier maanden bij twee keer per dag op en neer | Bezitters van passende Roto-ramen |
| Fakro ARZ Solar | Buitenrolluik | Z-Wave op 868 MHz, drie eindschakelaars, afstandsbediening ZWP S8 | Fakro-ramen zonder 230V-aansluiting |
| Somfy TaHoma switch | Centrale | io-homecontrol, RTS en Zigbee, Alexa, Google, HomeKit | Huishoudens met meerdere draadloze systemen |
| Homematic IP Wettersensor plus | Weerstation | begin en hoeveelheid regen, wind tot 200 km/h, drie AA-batterijen | Bestaande Homematic IP-installaties |
VELUX KSX 100K: de motor om achteraf in te bouwen
De set bestaat uit raammotor, zonnecel met regensensor, accu en draadloze wandschakelaar. Begint het te regenen, dan sluit de sensor het raam zelf. VELUX noemt een opening van maximaal 200 mm in 35 seconden en tot 300 bedieningen met een volle lading; de levensduur van de accu geeft de fabrikant op als ongeveer tien jaar. Goed opgelost: de motor verdwijnt in de bovenste afdekking en het raam blijft met de hand te bedienen. De wandschakelaar werkt op twee AAA-batterijen, die volgens VELUX tot een jaar meegaan.
VELUX Solar-Rollladen SSL-K: minder hitte onder het dak
Onder het dak beslist in de zomer de buitenzonwering. Het SSL-K-rolluik op zonne-energie wordt volgens de fabrikant van binnenuit gemonteerd, helemaal zonder het dak op te hoeven, en wordt geleverd met een voorgeprogrammeerde draadloze wandschakelaar KLI 313. De zonnecel zit in de kast. Voor ramen van vóór 2000 (VES) is hij niet bedoeld, en evenmin voor solarramen in maat BK; bij solarramen in CK en FK vraagt VELUX daarnaast de solarregelaar ZOZ 246K. Een detail uit het datablad dat makkelijk over het hoofd wordt gezien: een binnenrolgordijn op zonne-energie achter het rolluik laadt zijn accu nog maar beperkt of helemaal niet op.
VELUX ACTIVE KIX 300: ventileren op basis van meetwaarden
Pas met deze besturing worden motor en rolluik één systeem. In het pakket zitten een gateway voor het stopcontact, een binnenklimaatsensor en een schakelaar voor afwezigheid. De sensor meet temperatuur, vochtigheid en CO2, VELUX vult dat aan met weergegevens en opent of verduistert op basis daarvan. Volgens het datablad wordt minstens drie keer per dag geventileerd. De sensor monteer je 90 tot 170 cm boven de vloer. Spraakbediening werkt met Apple HomeKit en Google Assistant; Alexa staat niet in het datablad van VELUX. Met de afwezigheidsschakelaar bij de voordeur kun je de automatiek beperken voordat je op vakantie gaat.
Roto ZRO Solar Funk: uitneembare accu
Roto bouwt het buitenrolluik voor zijn Designo-ramen in vier aandrijfvarianten; de draadloze versie op zonne-energie (Solar Funk) werkt zonder kabel. Handig is die oplossing voor sneeuwrijke winters. Ligt er blad of sneeuw op het paneel, dan neem je de accu eruit en laad je hem op via micro-usb; volgens Roto duurt een volle lading 24 tot 48 uur. Ook met gesloten rolluik blijft het raam te openen. Dit past echter alleen als serie en maat van je Roto-raam kloppen.
Fakro ARZ Solar: Z-Wave in plaats van een eigen standaard
Fakro richt de ARZ Solar op daken zonder 230V-aansluiting. Volgens de handleiding communiceert hij via Z-Wave in beide richtingen en begrijpt hij daardoor ook besturingen van andere fabrikanten met het Z-Wave-logo. Geschikt zijn de Fakro-series FT_, PT_, FP_ en PPP preSelect. De kooplink leidt naar een pakket met het kunststof raam PTP-V U3 – eerder iets voor een renovatie dan voor een snelle ombouw.
Somfy TaHoma switch: als meerdere merken meepraten
De box spreekt io-homecontrol, RTS en Zigbee en hangt via wifi aan het netwerk. VELUX en Roto staan bij Somfy in de lijst met partnermerken. Welke apparaten precies werken, staat in de compatibiliteitslijst van de fabrikant, en die kun je het best vóór de aankoop lezen. Voor één enkel VELUX-raam is de box te veel. Heb je echter al Somfy-rolluiken aan de gevel, dan bundel je zo alles in één app. Meer over centrales staat in de gids over de smarthome-centrale.
Homematic IP Wettersensor plus: regen meten, maar waarmee schakelen?
Het station registreert het begin en de hoeveelheid regen, daarnaast wind tot 200 km/h, temperatuur en lichtsterkte. eQ-3 beschrijft als voorbeeld een zonnescherm dat bij regen met een rolluikactor wordt ingetrokken. Voor VELUX-ramen ontbreekt echter de directe verbinding. Een koppeling met io-homecontrol noemen eQ-3 noch VELUX; VELUX verwijst andere systemen naar de interface KLF 150 met potentiaalvrije contacten. Ons oordeel: voor een dakraam volstaat de ingebouwde regensensor van de KSX 100K. Het weerstation heeft pas zin als Homematic IP in huis toch al zonneschermen en rolluiken bestuurt.
Vorst, sneeuw, montage: wat de handleidingen zeggen
Drie punten staan in de documentatie, niet op de verpakking. Fakro waarschuwt dat een buitenrolluik bij vorst of sneeuw onbedienbaar kan worden en schrijft montage door een vakman volgens de handleiding voor. Roto raadt aan bevroren of besneeuwde rolluiken niet te bedienen. En VELUX rust de KSX 100K uit met een beknellingsbeveiliging die bij het sluiten voorwerpen herkent.
Controleer in de winter dus liever zelf, voordat de automatiek een rolluik tegen het ijs drukt.
Zo zouden wij kiezen
- Handbediend VELUX GGL of GGU vanaf hoogte 04: eerst de KSX 100K, de regensensor zit er al bij.
- Warme slaapkamer onder het dak: de SSL-K erbij nemen, vooraf bouwjaar en maatcode controleren.
- Ventileren moet vanzelf gaan: VELUX ACTIVE KIX 300, zodra er minstens één motor is ingebouwd.
- Roto- of Fakro-raam: bij het rolluik van het eigen merk blijven, want de fabrikanten noemen steeds alleen hun eigen raamseries als passend.
- Somfy of Homematic IP al in huis: TaHoma switch voor io-apparaten, het weerstation alleen als er ook andere zonwering wordt aangestuurd.
Veelgestelde vragen
Past de VELUX KSX 100K in mijn dakraam?
Dat zie je op het typeplaatje in het kozijn, met type en maatcode, bijvoorbeeld GGL MK06. Volgens het datablad past de KSX 100K niet in ramen met een hoogte onder maatstap 04, omdat de motorketting dan te lang is. Voor de oudere generaties V21 en VES noemt VELUX de ombouwset KSX 100 WW.
Kan ik dakramen van verschillende merken samen bedienen?
Alleen met moeite. VELUX werkt draadloos met io-homecontrol, Fakro met Z-Wave, Roto met een eigen draadloze besturing. Dezelfde frequentie betekent niet dezelfde taal; VELUX waarschuwt zelfs voor storingen met producten van andere merken. Je hebt dan een centrale nodig zoals de Somfy TaHoma switch, die meerdere standaarden beheerst, anders blijf je bij één merk.
Sluit een slim dakraam vanzelf als het regent?
Bij de VELUX KSX 100K wel: zodra het begint te regenen, sluit de sensor in de zonnecel het raam. Volgens VELUX haalt de accu tot 300 bedieningen per lading, en het raam blijft met de hand te bedienen. Een los weerstation is voor één dakraam niet nodig.
Wat levert een rolluik op zonne-energie aan het dakraam op?
Onder het dak beslist in de zomer de buitenzonwering over de hitte. De VELUX SSL-K wordt volgens de fabrikant van binnenuit gemonteerd, zonder het dak op te hoeven, en werkt draadloos met een meegeleverde wandschakelaar. Voor ramen van vóór 2000 is hij niet bedoeld, dus controleer vooraf bouwjaar en maatcode.
Hoe ventileert een dakraam automatisch?
Met de besturing VELUX ACTIVE KIX 300. Een sensor meet temperatuur, vochtigheid en CO2, VELUX vult dat aan met weergegevens en opent of verduistert op basis daarvan. Voorwaarde is minstens één ingebouwde motor. Spraakbediening werkt met Apple HomeKit en Google Assistant, Alexa noemt VELUX niet.
Waar moet je bij vorst en sneeuw op letten bij rolluiken voor dakramen?
Fakro waarschuwt dat een buitenrolluik bij vorst of sneeuw onbedienbaar kan worden, Roto raadt aan bevroren rolluiken niet te bedienen. Bij de Roto ZRO Solar Funk kun je de accu uitnemen en via micro-usb opladen als er sneeuw op het paneel ligt.
Bronnen
- VELUX: KSX 100K
- VELUX: productdatablad KSX 100K (pdf)
- VELUX: rolluik op zonne-energie SSL-K
- VELUX: productdatablad SSL-K (pdf)
- VELUX: productdatablad KIX 300 (pdf)
- VELUX: interface KLF 150
- Roto: Designo-buitenrolluik
- Roto: veelgestelde vragen
- Fakro: buitenrolluik ARZ
- Fakro: handleiding ARZ Solar (pdf)
- Somfy: TaHoma switch
- Homematic IP: Wettersensor plus
Waar te koop
- VELUX KSX 100K Solar-NachrüstsetPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- VELUX Solar-Rollladen SSLPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- VELUX ACTIVE KIX 300Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Roto Außenrollladen ZRO Solar FunkPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Fakro PTP-V U3 mit Rollladen ARZ SolarPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Somfy TaHoma switchPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Homematic IP Wettersensor plusBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELVPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
