Inhoud12 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Een ledstrip wordt zelden een bron van ergernis door de leds zelf. Meestal ligt het aan de verkeerde voeding, een strip zonder profiel met zichtbare lichtpuntjes of een besturing die niet aansluit op de rest van je huis. Voor werklicht in keuken en werkplaats vinden wij een heldere 24-voltstrip met kleurweergave Ra 90 de degelijke keuze, bijvoorbeeld de Beneito FINE-69 bij ELV (Duitse webwinkel). Gaat het om sfeer, dan tellen de lumen minder dan een goede besturing.
Voordat je een model kiest, loont het om eerst naar de plek te kijken waar de strip komt. Daaruit volgt bijna al het andere.
Vijf getallen die op elk goed datasheet staan
Spanning. De meeste strips werken op 12 of 24 volt gelijkspanning. Bij hetzelfde vermogen loopt er met 24 volt maar de helft van de stroom: 28,8 watt is bij 12 volt 2,4 ampère, bij 24 volt 1,2 ampère. Minder stroom betekent minder verlies over de dunne geleiderbanen, waardoor het einde van een lange strip eerder net zo fel blijft als het begin. Alle Beneito-strips in dit overzicht werken daarom op 24 volt.
Lumen per meter. Dit getal bepaalt of een strip echt verlicht of alleen decoreert. De FINE-69 haalt volgens ELV in warm wit 940 lumen per meter, de zuinigere FINE-84 zo’n 456. Daartussen zit ongeveer het verschil tussen aanrecht en lichtsleuf in het plafond.
Kleurweergave (Ra of CRI). Deze index beschrijft hoe natuurlijk kleuren onder het licht overkomen; 100 is het maximum. Ra 80 volstaat voor accentlicht. Bij groente snijden of solderen valt Ra 90 op, omdat rood- en huidtinten niet flets ogen. De Beneito-strips halen volgens het datasheet meer dan 90, de Hue Lightstrip volgens Philips meer dan 80, de tint-buitenstrip volgens ELV 80.
Watt per meter heb je nodig voor de voeding, de IP-beschermingsklasse voor badkamer en buiten. IP20 betekent: alleen voor droge binnenruimtes.
De voeding berekenen zonder te gokken
De rekensom is eenvoudig: watt per meter maal lengte, daarna reserve. Een voorbeeld met 3 meter FINE-69 onder de bovenkastjes geeft 3 × 9,6 W = 28,8 W. Voedingsfabrikant Mean Well raadt aan gewone schakelende voedingen meestal maar tot ongeveer 70 procent te belasten. 28,8 W gedeeld door 0,7 geeft ruim 41 W. Een 24-voltvoeding van 50 watt past dus. Speciale led-drivers mogen volgens Mean Well ook volledig belast draaien, zolang de in het datasheet genoemde behuizingstemperatuur niet wordt overschreden. In een krappe kastholte zouden wij daar niet op gokken.
Twee details. Bij RGB- en RGBW-strips geldt het opgegeven wattage voor alle kleurkanalen tegelijk, zoals fabrikant eQ-3 bij ELV uitlegt; in de praktijk branden ze zelden allemaal tegelijk. En de voeding moet een veilige laagspanning (SELV) voor ledmodules leveren en kortsluitvast zijn; zo staat het in de handleiding van de Homematic IP LED Controller.
Welke strip voor welke plek?
Onze keuzehulp loopt langs vijf typische toepassingen. De kerngegevens staan in de tabel, de onderbouwing daaronder.
| Model | Licht en vermogen | Ra en beschermingsklasse | Voor wie |
|---|---|---|---|
| Beneito FINE-69 3000 K IP20 | 940 lm/m, 9,6 W/m, 24 V | Ra 90, IP20 | Keuken, werklicht |
| Beneito FINE-84 4000 K IP65 | 456 lm/m, 4,8 W/m, 24 V | Ra 90, IP65 | Indirect licht, badkamer, overdekt buiten |
| Homematic IP Lightstrip Set HmIP-LSS | 2 m, 12 W/m, 24 V, voeding inbegrepen | Kleuren en wit, IP20 | Huishoudens met Homematic IP |
| Philips Hue Lightstrip Plus V4 | 2 m, tot 1.700 lm, 20 W | CRI boven 80, IP20 | Hue-systeem, woonkamer |
| Govee COB Strip Light Pro | 5 m, 450 lm/m, 72 W, 24 V | niet opgegeven, binnen | Licht zonder puntjes en zonder profiel, Matter |
| tint Outdoor Lightstrip | 5 m, 1.200 lm, 36 W | Ra 80, IP44 | Tuin en terras met Zigbee |
| Diamex WS2812 LED-Streifen | 4 m, 60 leds/m, 5 V | IP20 | Knutselaars met microcontroller |
Keuken en werkbank: Beneito FINE-69 3000 K IP20
Onze belangrijkste aanrader voor werklicht. De strip heeft volgens ELV 140 leds per meter, 940 lumen per meter, Ra 90 en is om de 50 millimeter in te korten. Beneito geeft vijf jaar fabrieksgarantie. Nadelen zijn er toch: voeding en dimmer zitten er niet bij, en zonder profiel zie je op glanzende werkbladen de afzonderlijke lichtpuntjes. Monteer je liever een kant-en-klare lamp met sensor, dan vind je alternatieven in de gids over onderbouwverlichting voor de keuken.
Daar hoort een aluminium profiel bij. Het profiel P2-1 bij ELV is geschikt voor strips tot 12 millimeter breed, de matte afdekking verstrooit het licht en een eindkap heeft een kabeldoorvoer. Het aluminium neemt bovendien warmte op, iets waar Beneito uitdrukkelijk op wijst. Solderen mag volgens de handleiding hooguit vijf seconden bij maximaal 250 °C; een regelbaar station uit de gids over soldeerstations maakt dat makkelijker.
Indirect licht en badkamer: Beneito FINE-84 4000 K IP65
Half zoveel vermogen, half zoveel licht. Voor een lichtsleuf in het plafond of een spiegelkast is dat genoeg. IP65 staat voor bescherming tegen waterstralen, inkorten kan om de 100 millimeter. Laat je niet in verwarring brengen door de vermelding “Gesamtlichtstrom 456 lm” (totale lichtstroom) bij ELV. Bedoeld is 456 lm per meter, zoals de technische gegevens met 2.280 lm voor 5 meter laten zien.
Smart home: Homematic IP Lightstrip Set HmIP-LSS
Een compleet pakket met 2 meter strip, controller en voeding, te bedienen via app, drukknop, Alexa of Google Assistant. Met losse stukken van een meter is het uit te breiden tot maximaal 10 meter. Zonder Access Point of centrale werkt het niet; een lumenwaarde noemt eQ-3 in het datasheet niet. Wil je eigen strips zoals de FINE-69 slim maken, neem dan de Homematic IP LED Controller HmIP-RGBW. Die kan volgens het datasheet 2,1 ampère per kanaal aan, bij 24 volt dus ruim 50 watt. Dat is genoeg voor zo’n 5 meter FINE-69 per kanaal. Welke centrale bij jouw huishouden past, lees je in de gids over de smarthome-centrale.
Philips Hue Lightstrip Plus V4
Voor huishoudens met Hue de gemakkelijke weg: Bluetooth of Bridge, volgens Philips tot 1.700 lumen bij 4000 K over 2 meter, in te korten en uit te breiden tot 10 meter. De kleurweergave geeft Philips op als meer dan 80. Voor accenten is dat genoeg. Bij het aanrecht zouden wij vanwege de kleurweergave eerder voor de FINE-69 kiezen. Voor licht achter de tv met beeldsynchronisatie bestaan eigen oplossingen, die de gids over tv-achtergrondverlichting vergelijkt.
Govee COB Strip Light Pro
COB staat voor Chip on Board: volgens Govee zitten er 1.260 leds op elke meter en verschijnt het licht als doorlopende lijn zonder puntjes. Gegevens volgens de fabrikant: 450 lumen per meter, 24 volt, 72 watt voor 5 meter, wit van 2700 tot 6500 K, Matter. Inkorten kan om de 8 centimeter, verlengen niet. Een beschermingsklasse en een Ra-waarde noemt Govee niet, dus blijft hij binnen.
Buiten: tint Outdoor Lightstrip
Vijf meter met bevestigingsclips, wit van 1800 tot 6500 K en kleuren, bediend via Zigbee of afstandsbediening, volgens ELV ook te koppelen met een Hue Bridge. Eerlijk is eerlijk: IP44 betekent spatwaterdicht, niet waterdicht. Onder een dakoverstek gaat dat goed, in een plas niet. Meer over paden en gevels staat in de gids over slimme buitenverlichting.
Voor knutselaars: Diamex WS2812 LED-Streifen
Hier krijgt elk van de 240 leds een eigen controller en is elke led afzonderlijk aan te sturen, voor looplichten of kleine matrixdisplays. De besturing gaat via een microcontroller; met de HmIP-RGBW werkt de strip volgens ELV niet. Het vermogen wordt vaak onderschat. Bij volle witte helderheid heeft elke led volgens ELV 60 milliampère nodig; 240 leds trekken dan 14,4 ampère uit 5 volt, ofwel zo’n 72 watt. Een stevige voeding is dus nodig, voor de eerste proeven ook een apparaat met stroombegrenzing uit de gids over labvoedingen (in het Engels).
Zo zouden wij kiezen
- Aanrecht, werkbank, bureau: Beneito FINE-69 in het aluminium profiel P2-1, een 24-voltvoeding met reserve en desgewenst de HmIP-RGBW als dimmer.
- Lichtsleuf in het plafond of badkamer: FINE-84 in IP65, omdat minder lumen hier prettiger aanvoelt.
- Slim zonder knutselen: de Homematic-set in een Homematic-huishouden, anders de Hue Lightstrip.
- Gelijkmatige lijn zonder profiel: de Govee COB.
- Tuin: tint, maar alleen beschut gemonteerd.
- Zelf effecten programmeren: Diamex WS2812.
Nog een laatste tip uit de handleiding van Beneito: de plakstrip hecht pas vanaf ongeveer 10 °C omgevingstemperatuur betrouwbaar. In de onverwarmde garage in de winter dus beter even wachten.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen 12 en 24 volt bij ledstrips?
Bij hetzelfde vermogen loopt er met 24 volt maar de helft van de stroom: 28,8 watt is bij 12 volt 2,4 ampère, bij 24 volt 1,2 ampère. Minder stroom betekent minder verlies over de dunne geleiderbanen, waardoor het einde van een lange strip eerder net zo fel blijft als het begin.
Hoe groot moet de voeding voor een ledstrip zijn?
Reken watt per meter maal lengte en plan reserve in. 3 meter FINE-69 geeft 3 × 9,6 W = 28,8 W. Mean Well raadt aan gewone schakelende voedingen meestal maar tot ongeveer 70 procent te belasten; dat komt neer op ruim 41 W. Een 24-voltvoeding van 50 watt past dus.
Hoe fel moet een ledstrip voor de keuken zijn?
Het aantal lumen per meter bepaalt of een strip echt verlicht of alleen decoreert. De FINE-69 haalt volgens ELV in warm wit 940 lumen per meter, de zuinigere FINE-84 zo'n 456. Dat is ongeveer het verschil tussen aanrecht en plafondsleuf.
Welke kleurweergave moet een ledstrip hebben?
Voor accentlicht is Ra 80 genoeg. Bij groente snijden of solderen valt Ra 90 op, omdat rood- en huidtinten niet flets ogen. De Beneito-strips halen volgens het datasheet meer dan 90, de Hue Lightstrip volgens Philips meer dan 80.
Waarom heeft een ledstrip een aluminium profiel nodig?
Zonder profiel zie je op glanzende werkbladen de afzonderlijke lichtpuntjes. Het profiel P2-1 is geschikt voor strips tot 12 millimeter breed, de matte afdekking verstrooit het licht en het aluminium neemt warmte op. Een COB-strip zoals de Govee COB Strip Light Pro kan zonder profiel.
Kun je ledstrips buiten gebruiken?
Alleen met de juiste beschermingsklasse, want IP20 betekent droge binnenruimtes. De tint Outdoor Lightstrip heeft IP44, is dus spatwaterdicht maar niet waterdicht en hoort onder een dakoverstek. De FINE-84 in IP65 is beschermd tegen waterstralen.
Bronnen
- ELV: Beneito FINE-69, 3000 K, IP20
- Beneito: datasheet FINE-69
- Beneito: handleiding FINE-69
- ELV: Beneito FINE-84, 4000 K, IP65
- ELV: Homematic IP Lightstrip Set HmIP-LSS
- eQ-3: datasheet HmIP-LSS
- eQ-3: datasheet HmIP-RGBW
- eQ-3: handleiding HmIP-RGBW
- ELV: aluminium profiel P2-1
- ELV: tint Outdoor Lightstrip
- ELV: Diamex WS2812 LED-Streifen
- Philips Hue: Lightstrip Plus Basis-Set V4
- Govee: COB Strip Light Pro
- Mean Well: vragen en antwoorden over led-voedingen
Waar te koop
- Beneito FINE-69 3000 K IP20Bekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
- Beneito FINE-84 4000 K IP65Bekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
- Homematic IP Lightstrip Set HmIP-LSSBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
- Homematic IP LED Controller HmIP-RGBWBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
- Aluminiumprofil P2-1Bekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
- tint Outdoor LightstripBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
- Diamex WS2812 LED-StreifenBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
- Philips Hue Lightstrip Plus V4Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Govee COB Strip Light ProPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
