Inhoud12 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Een thuisbioscoop-luidsprekerset strandt zelden op het geluid, maar op de ruimte. Wie een bank pal tegen de achterwand heeft staan, koopt met een 7.1-set twee luidsprekers waarvoor geen plek is. In een gewone woonkamer komt een netjes opgestelde 5.1-set met vloerstaande luidsprekers voorin verder dan welke extra box ook, bijvoorbeeld de Teufel Theater 500 Surround. Hoogteluidsprekers voor Dolby Atmos kun je later toevoegen. Draadloze achterboxen helpen als er geen kabels dwars door de kamer mogen lopen, maar hebben hun eigen grenzen.
5.1 of 7.1: wat past in mijn woonkamer?
Het eerste getal geeft de luidsprekers op oorhoogte aan, het tweede de subwoofer, een derde de hoogtekanalen. Bij 5.1 staan links, midden en rechts voorin, plus twee surroundboxen opzij of iets achter de zitplaats. 7.1 voegt twee extra boxen achter de luisteraars toe. Dat heeft alleen zin als er tussen bank en achterwand echt ruimte is.
Dolby adviseert in zijn opstellingsrichtlijnen alle luidsprekers op oorhoogte en zo veel mogelijk op gelijke afstand van de luisterplek te zetten, doorgaans op ongeveer 1,2 m hoogte. Lukt het niet de achterste boxen op die hoogte te krijgen, dan mogen ze volgens Dolby hooguit 1,25 keer zo hoog staan als de frontluidsprekers. Klinkt pietluttig. Maar het bepaalt of een voorbijrijdende auto echt voorbijrijdt of ineens van het plafond komt.
De receiver ontbreekt meestal. Elke passieve box heeft een eigen versterkerkanaal nodig, en voor Atmos moet het apparaat de hoogtekanalen ook kunnen verwerken. Wat een AV-receiver daarvoor in huis moet hebben, staat in onze gids over AV-receivers.
Zijn Atmos-opzetluidsprekers de moeite waard?
Opzetluidsprekers stralen schuin naar boven en gebruiken het plafond als spiegel. Dat lukt niet overal. Dolby noemt als optimum een vlak, geluidhard plafond (pleisterwerk, gipsplaat, hout) tussen 2,3 en 4,3 m hoogte, ideaal tot 3,66 m. Schuine dakvlakken, houten panelen met naden of akoestische platen aan het plafond werken dat tegen. De opzetluidsprekers horen op of net boven oorhoogte te zitten en minstens 0,9 m, liever 1,5 m van het dichtstbijzijnde hoofd verwijderd te zijn.
Bij twee opzetluidsprekers horen ze voorin, dus op de frontluidsprekers (5.1.2). Vier stuks (5.1.4) maken bewegingen boven je hoofd nauwkeuriger, maar vragen negen versterkerkanalen. En nog een detail uit de Dolby-richtlijnen dat bij de aankoop telt: dipool-surroundluidsprekers worden voor Atmos niet aangeraden. Wie nu een set met dipool-achterspeakers koopt en later naar Atmos wil overstappen, let dus het best op een omschakelaar.
Draadloze achterspeakers: echt zonder kabel?
Nee. Draadloos vervangt alleen de luidsprekerkabel vanaf de receiver. Elke draadloze achterbox heeft een eigen versterker en heeft daarom een stopcontact in de buurt nodig. Bij de Effekt 2 van Teufel geeft de fabrikant een draadloos bereik tot 15 m op. Klassieke passieve sets met AV-receiver blijven daarentegen bekabeld; wie daar achterin geen kabel kan leggen, komt al snel uit bij een compleet systeem met draadloze achterspeakers of bij een soundbar met achterluidsprekers.
Zes sets en uitbreidingen vergeleken
| Model | Opbouw | Kerngegevens volgens fabrikant | Voor wie |
|---|---|---|---|
| Teufel Theater 500 Surround 5.1-Set | 5.1, passief, vloerstaande luidsprekers voorin | Subwoofer 300 mm, 240 W; achterspeakers dipool/monopool omschakelbaar; ruimtes tot 80 m² | Woonkamer met ruimte, AV-receiver aanwezig of gepland |
| Teufel Consono 35 Concept Surround 5.1-Set | 5.1, versterker in de subwoofer | HDMI ARC, optisch, bluetooth; 295 W totaal; ruimtes tot 25 m² | Kleinere ruimtes zonder receiver |
| Teufel Ultima 40 Aktiv 3 Surround 4.0 | 4.0, actieve vloerstaande boxen, draadloze achterspeakers | Achterspeakers Effekt 2 tot 15 m draadloos bereik; HDMI ARC; subwooferuitgang | Stereoluisteraars die surround willen zonder kabels naar achteren |
| Klipsch Reference Cinema System 5.1.4 | 5.1.4, passief, Atmos ingebouwd | Hoogtekanaal in elke satelliet; subwoofer 10 inch, 150 W | Atmos vanaf het begin, receiver met negen kanalen |
| Klipsch RP-500SA II | Atmos-opzetluidspreker of surround | Omschakelaar Atmos/surround; 75 W continu belastbaar; 8 ohm | Uitbreiden van 5.1 naar 5.1.2 |
| Canton Movie 165 | 5.1, passief, satellieten | Satellieten 10,8 × 16 × 12,1 cm; subwoofer vanaf 33 Hz | Onopvallende set voor kast en muur |
Teufel Theater 500 Surround 5.1-Set
Voorin twee vloerstaande luidsprekers met elk een middentoner van 160 mm en twee even grote woofers, plus een center met twee 160-mm-drivers en de subwoofer S 6000 SW met een driver van 300 mm. Teufel geeft voor de fronts 39 Hz op als ondergrens, voor de subwoofer 25 Hz. Elke frontluidspreker is 104,6 cm hoog en weegt zo’n 20 kg. De achterspeakers werken als dipool, maar zijn volgens de fabrikant om te schakelen naar directe afstraling. Precies dat houdt de weg naar Atmos open. Teufel adviseert een receiver met 50 W per kanaal.
Teufel Consono 35 Concept Surround
Hier zit de versterker in de subwoofer Concept 8. De tv wordt via HDMI ARC aangesloten, bluetooth met aptX en AAC zit erbij. De kleine satellieten meten 10 × 22,6 × 9,5 cm en gaan volgens Teufel omlaag tot 150 Hz; daaronder neemt de subwoofer van 200 mm het over. Als decoder noemt Teufel Dolby Digital en Pro Logic; DTS staat niet in de specificaties. Bedoeld voor ruimtes tot 25 m², dus eerder een werkkamer of kleine woonkamer.
Teufel Ultima 40 Aktiv 3 Surround 4.0
Een stereopaar actieve vloerstaande luidsprekers, aangevuld met de draadloze achterspeakers Effekt 2. Een echte center is er niet; Teufel simuleert die. HDMI loopt via ARC, eARC noemt de fabrikant niet. Wie vooral muziek luistert en voor films wat extra ruimtelijkheid wil, krijgt zo een opgeruimde oplossing zonder receiver. Atmos is met deze opbouw niet voorzien. Een subwoofer kan er later bij.
Klipsch Reference Cinema System 5.1.4
Klipsch bouwt het hoogtekanaal direct in elk van de vier satellieten. Elke satelliet heeft een woofer van 5,25 inch, een hoorntweeter en bovenop een driver van 4 inch voor de plafondreflectie. De subwoofer werkt met 10 inch en 150 W continu vermogen. De set oogt compact. De receiver moet daarvoor wel meer kunnen: voor alle vier hoogtekanalen heeft hij negen eindtrappen nodig. Ook de satellieten achterin moeten de minimale afstand tot het hoofd volgens Dolby aanhouden.
Klipsch RP-500SA II
Een gesloten behuizing met een titanium tweeter in een hoorn en een woofer van 5,25 inch. Met een schakelaar werkt de box als Atmos-opzetluidspreker of als gewone surroundluidspreker. Klipsch beschrijft hem als aanvulling voor elke boekenplank- of vloerstaande luidspreker. Met 4,35 kg en 32 cm diepte heeft hij wel een voldoende grote bovenkant nodig. Meet dat vooraf na.
Canton Movie 165
Vijf kleine satellieten en een actieve subwoofer, muurhouders zitten erbij. De satellieten spelen volgens Canton vanaf 120 Hz, de subwoofer van 33 tot 140 Hz, en het overnamepunt is instelbaar. Met een rendement van 85 dB zijn ze per watt eerder zacht; een receiver met reserves is zinvol.
Zo zouden wij kiezen
- Woonkamer vanaf zo’n 25 m², AV-receiver gepland: Teufel Theater 500 Surround. Met monopool-achterspeakers en twee RP-500SA II wordt het later 5.1.2.
- Meteen Atmos en een vlak plafond: Klipsch Reference Cinema System 5.1.4, maar alleen met een receiver voor negen kanalen.
- Geen receiver, kleine ruimte: Teufel Consono 35 Concept Surround.
- Geen kabels naar achteren, muziek eerst: Teufel Ultima 40 Aktiv 3 Surround 4.0.
- Boxen moeten onopvallend blijven: Canton Movie 165.
Ons advies voor de aankoop: eerst ruimte en plafond opmeten, dan het aantal kanalen kiezen en pas daarna de set. Begin je met een klein satellietsysteem en wil je later meer laag, dan vind je in de subwoofergids de passende formaten.
Of echte hoogtedrivers of virtualisatie bij jouw plafond passen, legt de gids over de Dolby Atmos-soundbar uit.
Hoe je de bas in een huurwoning in toom houdt, legt de gids over de soundbar met subwoofer uit.
Veelgestelde vragen
5.1 of 7.1: wat past in mijn woonkamer?
Bij 5.1 staan drie luidsprekers voorin en twee opzij of iets achter de zitplaats. 7.1 voegt twee boxen achter de luisteraars toe. Dat heeft alleen zin als er tussen bank en achterwand echt ruimte is. Staat de bank tegen de muur, dan ontbreekt daarvoor de plek.
Hoe hoog moeten surroundluidsprekers staan?
Dolby adviseert alle luidsprekers op oorhoogte en zo veel mogelijk op gelijke afstand van de luisterplek te zetten, doorgaans op ongeveer 1,2 m hoogte. Lukt het niet de achterste boxen op die hoogte te krijgen, dan mogen ze hooguit 1,25 keer zo hoog staan als de frontluidsprekers.
Werken Atmos-opzetluidsprekers in elke ruimte?
Nee. Ze gebruiken het plafond als spiegel; Dolby noemt als optimum een vlak, geluidhard plafond tussen 2,3 en 4,3 m hoogte. Schuine dakvlakken, houten panelen met naden of akoestische platen werken dat tegen. De opzetluidsprekers moeten minstens 0,9 m, liever 1,5 m van het dichtstbijzijnde hoofd verwijderd zijn.
Hoeveel versterkerkanalen heeft een Atmos-set nodig?
Elke passieve box heeft een eigen kanaal nodig. Twee opzetluidsprekers op de frontluidsprekers geven 5.1.2; vier stuks voor 5.1.4 vragen negen versterkerkanalen. Het Klipsch Reference Cinema System 5.1.4 werkt daarom alleen met een receiver voor negen kanalen.
Zijn draadloze achterspeakers echt zonder kabel?
Nee. Draadloos vervangt alleen de luidsprekerkabel vanaf de receiver. Elke draadloze achterbox heeft een eigen versterker en heeft een stopcontact in de buurt nodig. Bij de Teufel Effekt 2 noemt de fabrikant een draadloos bereik tot 15 m.
Kan ik een 5.1-set later uitbreiden naar Atmos?
Ja, als de achterspeakers geschikt zijn. Dolby raadt dipool-surroundluidsprekers voor Atmos niet aan. Bij de Teufel Theater 500 zijn de achterspeakers om te schakelen naar directe afstraling, en met twee Klipsch RP-500SA II wordt het later 5.1.2. De receiver moet de hoogtekanalen kunnen verwerken.
Bronnen
- Teufel: Theater 500 Surround 5.1-Set
- Teufel: Consono 35 Concept Surround 5.1-Set
- Teufel: Ultima 40 Aktiv 3 Surround 4.0-Set
- Klipsch: specificatieblad Reference Cinema System 5.1.4 (pdf)
- Klipsch: specificatieblad RP-500SA II (pdf)
- Canton: Movie 165
- Dolby: Dolby Atmos Home Theater Installation Guidelines (pdf)
Waar te koop
- Teufel Theater 500 Surround 5.1-SetPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Teufel Consono 35 Concept Surround 5.1-SetPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Teufel Ultima 40 Aktiv 3 Surround 4.0Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Klipsch Reference Cinema System 5.1.4Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Klipsch RP-500SA IIPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Canton Movie 165 weißPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
