Inhoud13 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Een pH-meter meet maar zo nauwkeurig als hij de laatste keer is gekalibreerd. Wie de meter één keer koopt en hem dan twee jaar droog in een la legt, meet daarna onzin, hoeveel decimalen het display ook toont. Voor aquarium, zwembad en hydrocultuur samen vinden wij de Dostmann PC 6 Tester Kit de verstandigste aankoop: hij meet naast de pH-waarde ook geleidbaarheid, zoutgehalte en redox, en bufferoplossingen plus bewaarvloeistof zitten meteen in de koffer. Heb je alleen het zwembad in de gaten te houden, dan kun je met minder toe.
Vijf meters vergeleken
| Model | Meet | pH-nauwkeurigheid volgens fabrikant | Voor wie |
|---|---|---|---|
| Dostmann PC 6 Tester Kit | pH, geleidbaarheid, TDS, zout, redox, temperatuur | ±0,01 | aquarium, zwembad, hydrocultuur in één meter |
| Hanna HI98129 | pH, geleidbaarheid tot 3.999 µS/cm, TDS, temperatuur | ±0,05 | zoetwateraquarium, gietwater |
| Hanna HI98121 | pH, redox, temperatuur | ±0,05 | zwembad met chloor of zoutinstallatie |
| Hanna HI981074 | pH, temperatuur | ±0,1 | zwembad en whirlpool, eenvoudig |
| ELV Digitales pH-Wert-Messgerät mit Dual-Display | pH, temperatuur | ±0,2 | af en toe controleren, klein budget |
Een decimaal extra klinkt naar laboratoriumkwaliteit. Voor het zwembad heb je hem niet nodig. Hanna noemt als streefbereik voor zwembadwater pH 7,2 tot 7,4, omdat chloor alleen bij een passende pH-waarde goed tegen ziektekiemen werkt; een meter met ±0,1 raakt dat venster. In het aquarium of bij voedingsoplossingen kan de tweede decimaal wel helpen.
Dostmann PC 6 Tester Kit
De kit is een waterdichte pen volgens IP67 met verwisselbare sensor. Volgens Dostmann loopt het pH-bereik van −2 tot 16, wordt de temperatuur automatisch gecompenseerd en laat een smiley op het display zien wanneer de waarde stabiel is. Kalibreren kan op maximaal drie punten. Handig voor aquariumhouders: Dostmann rekent in de handleiding voor dat één graad Duitse hardheid ongeveer overeenkomt met 30 µS/cm geleidbaarheid, met een afwijking van twee tot drie Franse graden. Voor een grove hardheidscontrole is dat genoeg. Nadelen: de kit zit in een duidelijk hogere prijsklasse dan eenvoudige pH-pennen, en bij de batterijgegevens spreken de verkoperspagina en de handleiding elkaar tegen.
Hanna HI98129
Bedoeld voor zoet water. De pH-elektrode heeft een textieldiafragma dat je volgens Hanna 2 tot 3 millimeter uittrekt zodra het vervuild is en de waarden gaan verlopen. Is de strook op, dan vervang je alleen de elektrode. De geleidbaarheid stopt bij 3.999 µS/cm. Voor zeewater is dat niet genoeg.
Hanna HI98121
In plaats van geleidbaarheid meet deze pen de redoxpotentiaal, volgens Hanna met ±2 mV en af fabriek gekalibreerd. Hanna rekent de meter tot zijn selectie voor zwembad en whirlpool; de redoxwaarde geeft daar een indicatie van hoe krachtig de desinfectie op dat moment werkt. De bewaarvloeistof voor de elektrode moet je apart kopen.
Hanna HI981074
Twee knoppen, één knoopcel die het volgens Hanna zo’n 800 uur volhoudt. Meer heeft het zwembad in het weekend niet nodig. Startzakjes met pH 4,01 en 7,01 zitten erbij, de bewaarvloeistof niet.
ELV Digitales pH-Wert-Messgerät mit Dual-Display
Het instapmodel. ELV geeft ±0,2 pH bij 25 graden op, de elektrode is verwisselbaar en de stroom komt uit vier LR44-knoopcellen. Voor de tuinvijver of een snelle blik in het zwembadwater is dat genoeg. Kalibratievloeistoffen moet je erbij kopen.
Kalibreren: hoe vaak, waarmee?
Dostmann adviseert bij dagelijks gebruik elke ochtend te kalibreren en bij zeldzaam gebruik voor elke meting. ELV zegt hetzelfde voor zijn pen. Dat klinkt streng, maar duurt maar een paar minuten: eerst buffer pH 7, elektrode even in water zwenken, dan buffer pH 4. Minimaal twee punten moeten het zijn, raadt Dostmann aan. Meet je meestal in het basische bereik, bijvoorbeeld in een zwembad met hard water, neem dan bij meters met drie punten ook pH 10 erbij.
Voor wie maar af en toe meet, zijn losse zakjes van 20 milliliter, zoals Hanna ze aanbiedt, vaak praktischer dan grote flessen die vervolgens maandenlang open in de kast staan.
De elektrode wil vochtig liggen
De glazen sensor is het gevoeligste onderdeel. ELV schrijft uitdrukkelijk: in het beschermkapje hoort bewaarvloeistof of buffer pH 7, nooit kraanwater of gedestilleerd water. Een uitgedroogde elektrode reageert traag of helemaal niet meer. Witte kristallen aan het kapje zijn volgens ELV daarentegen normaal. Duurt de meting erg lang, dan helpt vaak al 10 tot 15 minuten spoelen onder stromend water of een reinigingsoplossing. Bewaar de meter op kamertemperatuur, niet ’s winters in het tuinhuis.
Waar openbare zwembaden zich aan houden
Officiële grenswaarden bestaan er voor je eigen zwembad niet. Een nuttig houvast biedt wel de aanbeveling van het Umweltbundesamt (de Duitse federale milieudienst) voor openbare zwembaden uit 2026. Die noemt voor badwater 0,3 tot 0,6 milligram vrij chloor per liter, in de whirlpool 0,7 tot 1,0. De pH-waarde moet afhankelijk van de waterbehandeling tussen 6,5 en 7,2 of 7,5 liggen. Voor de redoxspanning eist de dienst in zoet water minimaal 750 millivolt bij pH 6,5 tot 7,3, gemeten tegen een zilver-zilverchloride-referentie-elektrode. Ligt de pH-waarde hoger, dan stijgt de eis naar 770 millivolt.
Daar zijn twee dingen uit af te leiden. Ten eerste hangen chloorwerking en redoxwaarde af van de pH-waarde; wie alleen chloor bijgiet zonder de pH te kennen, werkt blind. Ten tweede laat de dienst zien hoe professionals met meters omgaan: de vast ingebouwde pH-elektrode van een zwembad moet dagelijks met een handmeter worden gecontroleerd. Bij de redoxwaarde accepteert de aanbeveling een meetonnauwkeurigheid van plus/min 40 millivolt. Een zakmeter met ±2 mV, zoals Hanna die voor de HI98121 opgeeft, blijft daar ruim onder, mits elektrode en kalibratie in orde zijn.
Drie fouten die meetwaarden vertekenen
De eerste staat hierboven al: de elektrode droog of in kraanwater bewaren. De tweede: kalibreren met verlopen of geopende bufferoplossingen. Dan klopt de referentie niet en is elke decimaal een gok. De derde: te vroeg aflezen. De PC 6 laat volgens Dostmann met een smiley zien wanneer de waarde stabiel is; bij andere meters wacht je tot de weergave niet meer verspringt.
Veelgestelde vragen
Zijn teststrips niet ook genoeg?
Voor een grove indruk wel. Het Umweltbundesamt staat in zwembaden ook fotometrische methoden toe, maar zet voor de dagelijkse controle in op een elektrometrische meting met een handmeter.
Wat zegt de redoxwaarde?
Die laat zien hoe sterk het water oxideert, dus hoe krachtig de desinfectie op dat moment werkt. Waarden zijn alleen vergelijkbaar als de referentie-elektrode erbij wordt vermeld; daar wijst het Umweltbundesamt uitdrukkelijk op.
Hoe vaak moet de elektrode worden vervangen?
Een vast getal noemen de fabrikanten hier niet. Een teken van slijtage zijn trage of verlopende waarden die ook na reinigen en kalibreren niet beter worden. Bij Dostmann, de Hanna HI98129 en ELV kun je de elektrode los vervangen.
Speelt de temperatuur een rol?
Ja, de pH-waarde hangt af van de temperatuur. De PC 6 compenseert die volgens Dostmann automatisch, ELV geeft zijn nauwkeurigheid op voor 25 graden.
Welke meter waarvoor?
- Aquarium, zwembad en planten met één meter, plus de hardheid grof inschatten: Dostmann PC 6 Tester Kit.
- Alleen zoetwateraquarium of gietwater met geleidbaarheid: Hanna HI98129.
- Zwembad met chloor, desinfectie in de gaten houden: Hanna HI98121.
- Zwembad, alleen pH, zo eenvoudig mogelijk: Hanna HI981074.
- Af en toe meten, weinig uitgeven: ELV Digitales pH-Wert-Messgerät mit Dual-Display.
Een meter vervangt geen goed werkende filtering. Als de pH-waarde in het bad steeds verschuift, controleer dan de zandfilterinstallatie en de looptijd van de pomp. Ben je nog aan het plannen, dan vind je bij het opzetzwembad de basis. En wil je met de geleidbaarheid eigenlijk de hardheid van je kraanwater controleren, meet dan sowieso nauwkeurig voor je aan een waterontharder begint.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet je een pH-meter kalibreren?
Dostmann adviseert bij dagelijks gebruik elke ochtend, bij zeldzaam gebruik voor elke meting; ELV zegt hetzelfde. Dat duurt maar een paar minuten: eerst buffer pH 7, elektrode even in water zwenken, dan buffer pH 4. Minimaal twee punten moeten het zijn.
Hoe nauwkeurig moet een pH-meter voor het zwembad zijn?
Een tweede decimaal heb je voor het zwembad niet nodig. Hanna noemt als streefbereik voor zwembadwater pH 7,2 tot 7,4; een meter met ±0,1 raakt dat venster. In het aquarium of bij voedingsoplossingen kan de hogere nauwkeurigheid wel helpen.
Hoe bewaar je de pH-elektrode op de juiste manier?
Vochtig. In het beschermkapje hoort volgens ELV bewaarvloeistof of buffer pH 7, nooit kraanwater of gedestilleerd water. Een uitgedroogde elektrode reageert traag of helemaal niet meer. Bewaar de meter op kamertemperatuur, niet 's winters in het tuinhuis.
Wat heb je aan een redoxmeting bij het zwembad?
De redoxwaarde geeft een indicatie van hoe krachtig de desinfectie op dat moment werkt. Hanna rekent de HI98121 daarom tot zijn selectie voor zwembad en whirlpool; hij meet pH, redox en temperatuur. De bewaarvloeistof moet je apart kopen.
Kun je met de geleidbaarheid de waterhardheid bepalen?
Grofweg wel. Dostmann rekent in de handleiding voor dat één graad Duitse hardheid ongeveer overeenkomt met 30 µS/cm geleidbaarheid, met een afwijking van twee tot drie Franse graden. Voor een grove hardheidscontrole in het aquarium is dat genoeg.
Bronnen
- ELV: Dostmann PC 6 Tester Kit
- Dostmann: handleiding Tester Kit-serie
- Dostmann: datablad Tester-serie
- ELV: Digitales pH-Wert-Messgerät mit Dual-Display
- ELV: handleiding pH-meter met dual display
- Hanna Instruments: HI98129
- Hanna Instruments: HI98121
- Hanna Instruments: HI981074
- Umweltbundesamt: hygiëne-eisen voor zwembaden en het toezicht daarop (2026, pdf)
Waar te koop
- Dostmann PC 6 Tester KitBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELVPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Hanna HI98129Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Hanna HI98121Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Hanna HI981074Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- ELV Digitales pH-Wert-Messgerät mit Dual-DisplayBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELV
