İçindekiler15 bölüm
Bu rehber ilk olarak Almanca olarak yayımlanmıştır: handgetestet.de.
Kulaklık amfisi kötü bir kulaklığı iyi yapmaz. En fazla, iyi bir kulaklığın potansiyelinin altında kalmamasını sağlar. Masa başında dinleyen biri için en mantıklı seçim iFi ZEN DAC 3 gibi kompakt bir masaüstü cihazdır; yolda FiiO KA17 gibi bir USB dongle yeterlidir. Bunun ötesindeki her şey sürülmesi zor kulaklıklar, ekolayzer gibi ses ayar araçları ya da aynı cihaza bağlanan birden fazla kaynak için alınır.
Modellere geçmeden önce tekniğe bir göz atmakta fayda var. Pek çok yanlış alışveriş, aynı kasanın içindeki iki şeyin birbirine karıştırılmasından kaynaklanıyor.
İki parça, iki görev
DAC (dijital-analog dönüştürücü), bilgisayardan, akıllı telefondan ya da televizyondan gelen sayı dizisini bir gerilime çevirir. Amfi ise bu gerilime, kulaklıktaki diyaframın hareket edebilmesi için yeterli akımı ekler. Müzik çalan her cihazın ikisine de ihtiyacı vardır. Dizüstü bilgisayarınızda da bir DAC ve küçük bir amfi bulunur; genellikle tasarruflu ve fanla grafik çipinin hemen yanına sıkıştırılmış biçimde.
Orada bir hışırtı, kaydırırken çıtırtı duyuyorsanız ya da ses yeterince yükselmiyorsa, sebep nadiren dönüştürücüdür. Çoğunlukla sorun amfi kısmında ya da güç beslemesindedir. Harici bir cihaz ikisini de bilgisayarın dışına taşır. Asıl fayda da tam olarak buradadır, birtakım ek bitlerde değil.
Bu rehberdeki tüm cihazlar kombine cihazlardır. Dönüştürücüsüz saf amfiler de var; örneğin şu sıralar altıncı nesle geçen Schiit Magni serisi. Zaten iyi bir DAC’ı olan biri, FiiO K7’nin analog RCA girişini kullanarak cihazı saf amfi olarak da çalıştırabilir.
Empedans ve verimlilik: Ohm neden tek başına bir şey söylemez
Ohm cinsinden empedans herkesin bildiği sayıdır. Ama hikâyenin yalnızca yarısını anlatır. 300 Ω’luk bir kulaklık aynı güç için 32 Ω’luk bir kulaklıktan belirgin biçimde daha yüksek gerilime, buna karşılık çok daha az akıma ihtiyaç duyar. Bunun yanında belirleyici olan, miliwatt başına dB ya da volt başına dB olarak verilen verimliliktir.
Bir örnek hesap bunu somutlaştırır. Miliwatt başına 96 dB verimliliğe sahip bir kulaklık, yaklaşık 25 mW ile 110 dB’lik tepelere ulaşır. Empedansı 300 Ω ise bunun için yaklaşık 2,7 volt gerekir. Pek çok akıllı telefon çıkışı ve ucuz adaptör bundan daha azını verir. Ses yine de illa ki kısık kalmaz, ama amfi sınırında çalışmaya başladığı anda bas vuruşları yavanlaşır. Aynı verimlilikte 32 Ω’luk bir kulaklık ise aynı seviye için 0,9 volttan biraz azına ihtiyaç duyar. Bunu neredeyse her çıkış sağlar.
Buradan basit bir kural çıkıyor. Yüksek empedanslı stüdyo modelleri ve pek çok planar manyetik kulaklık güçlü bir amfiden duyulur biçimde fayda görür. Kulak içi kulaklıklar ise neredeyse hiç. Hangi stüdyo kulaklığının ne kadar gerilim istediğini stüdyo kulaklıkları rehberimizde bulabilirsiniz.
Çıkış empedansı: hafife alınan sayı
Özellikle kulak içi kulaklıklarda başka bir değer güçten daha önemlidir: amfinin çıkış empedansı. Çok yüksekse, birden fazla sürücülü kulak içi kulaklıkların frekans yanıtını bozar, çünkü bunların empedansı ses perdesine göre büyük dalgalanmalar gösterir. Geliştiriciler arasında pratik kural, çıkış empedansının kulaklık empedansının en fazla sekizde biri olması gerektiğidir. 16 Ω’luk bir kulak içi kulaklık için bu, 2 Ω’un altı demektir.
FiiO, iFi ve RME cihazları için 0,1 ile 1,5 Ω arasında değerler veriyor. Çok hassas kulak içi kulaklıklarda buna bir de taban gürültüsü eklenir. Birkaç watt yedek gücü olan bir cihaz, en düşük kazanç kademesinde bile duyulur biçimde hışırdayabilir. Bu yüzden iyi cihazlarda değiştirilebilir kazanç kademeleri bulunur; RME ADI-2 DAC FS’te ise düşük seviyeli ayrı bir IEM çıkışı bile var. Uygun kulak içi kulaklık seçimiyle ilgili daha fazlasını kulak içi kulaklık rehberimizde bulabilirsiniz.
Hi-Res: Kutunun üzerindeki sayılar ne anlama geliyor
Neredeyse her güncel DAC, 768 kHz ve DSD512 ile reklam yapıyor. Kulağa çok geliyor. Gerçekten de çok, yalnızca kulaklarınız için değil. CD, 16 bit ve 44,1 kHz ile çalışır. Bununla 22 kHz’in biraz üzerine kadar, yani insan kulağının sınırının ötesindeki frekanslar ve yaklaşık 96 dB’lik teorik bir dinamik aralık elde edilir. Hazır müziğin çalınması için bu, kural olarak yeterlidir. Daha yüksek oranlar, kanalların düzenlenip miksajının yapıldığı stüdyoda anlamlıdır.
Bu konudaki tutumumuz net. Desteklenen örnekleme hızları bugün artık ayırt edici bir özellik değil. Daha önemli olan temiz bir amfi, kulaklığınız için yeterli gerilim ve hangi kaynakları bağlamak istediğiniz sorusudur.
Dongle mı, masaüstü mü?
Dongle; akıllı telefonun, tabletin ya da dizüstü bilgisayarın USB-C girişine takılır ve gücünü oradan alır. Bu, gücü sınırlar ve pil tüketir. FiiO KA17 bunu, adaptör için ikinci bir USB-C girişi ve üreticiye göre dengeli çıkıştaki gücü iki katından fazla artıran bir masaüstü moduyla kısmen aşıyor. Yolda ise yine bir ödün olarak kalıyor.
Masaüstü cihazların kendi adaptörleri, daha büyük ses ayar düğmeleri ve çoğunlukla aktif hoparlörler için line çıkışları vardır. Böylece masadaki ikinci bir cihazın yerini çoğu zaman tutarlar. Ayrıca mikrofon bağlamak ya da kayıt yapmak isteyen biri için, ev stüdyosu için ses kartı rehberimizde (İngilizce) anlatıldığı gibi bir ses kartı (audio interface) daha iyi bir seçimdir.
Çıkışlar: 3,5 mm, 6,35 mm, 4,4 mm ve XLR
3,5 ya da 6,35 mm jak, dengesiz (unbalanced) standart durumdur. Dengeli çıkışlar (4,4 mm Pentaconn ya da dört pinli XLR) her tarafı ayrı gidiş ve dönüş iletkeniyle taşır. Bu, veri sayfalarına göre çoğunlukla belirgin biçimde daha fazla güç demektir. Topping DX5 II’de 32 Ω’da kanal başına 2.200 yerine yaklaşık 6.400 mW.
Bundan ancak uygun bir kabloyla yararlanabilirsiniz. Pek çok kulaklığın kablosu sabit ya da üç kutupludur ve bunlar dengeli olarak hiç çalıştırılamaz. Satın almadan önce bunu kontrol edin. Aksi halde boş kalacak bir giriş için para ödersiniz.
Altı cihaz, altı yaklaşım
FiiO KA17
33,5 gramlık, iki ES9069Q dönüştürücü çipli ve küçük ekranlı bir dongle. FiiO, dengeli 4,4 mm çıkışta 32 Ω’da kanal başına 650 mW’a kadar güç veriyor; ancak yalnızca yeterli güç beslemeli masaüstü modunda, bu mod olmadan yaklaşık 300 mW. On bantlı parametrik ekolayzer da cabası. Telefona bağlı yüksek empedanslı bir kulaklık için bu boyuttaki daha güçlü çözümlerden biri.
iFi ZEN DAC 3
Masa başının klasiği, artık USB-C ile. Kullanım kılavuzuna göre en fazla 1 Ω çıkış empedansıyla dengeli çıkışta 32 Ω’da 300 mW’ın, 6,35 mm çıkışta 210 mW’ın üzerinde güç veriyor. Buna analog bir bas yükseltme (XBass+), PowerMatch adlı iki kademeli kazanç ve sabit ya da ayarlı çalışan RCA ve 4,4 mm line çıkışları ekleniyor. Cihaz USB gücüyle ya da isteğe bağlı 5 voltluk bir adaptörle çalışıyor. Normal verimlilikteki 32 ile 300 Ω arası kulaklıklar için bu yeterli.
FiiO K11 R2R
Burada hazır bir dönüştürücü çip yerine, eski cihazlarda yaygın olan bir direnç ağı çalışıyor. NOS ve OS modları arasında geçiş yapılabiliyor. Bu, ölçüm değerlerinden çok bir zevk meselesi. Üç dijital giriş (USB, optik, koaksiyel) ise pratik; böylece televizyon ya da oyun konsolu USB dolambacına gerek kalmadan bağlanabiliyor. FiiO, 4,4 mm çıkışta 32 Ω’da kanal başına 1.300 mW, 300 Ω’da ise 220 mW veriyor.
FiiO K7
Masa başı için daha fazla güç. K7’nin tam dört girişi var: USB, optik, koaksiyel ve saf amfi olarak çalışmasını sağlayan analog bir RCA girişi. FiiO, 4,4 mm çıkışta 32 Ω’da kanal başına 2.000 mW ve 300 Ω’da 560 mW, 6,35 mm çıkışta ise sırasıyla 1.220 ve 140 mW veriyor; her ikisinde de çıkış empedansı 1 Ω’un altında. Böylece yüksek empedanslı stüdyo kulaklıkları için ZEN DAC 3’ten hissedilir ölçüde daha fazla yedek gücü var. Kazanç yalnızca iki kademede değiştirilebiliyor.
Topping DX5 II
Orta sınıf için çok cihaz. İki ES9039Q2M dönüştürücü, LDAC ve aptX Adaptive destekli Bluetooth, 4,4 mm ve XLR dengeli çıkışlar ile XLR ve RCA line çıkışları. Satıcı Audiophonics, üretici verilerine dayanarak dengeli çıkışta 32 Ω’da kanal başına 6.400 mW ve 300 Ω’da 990 mW veriyor. On bantlı bir ekolayzer ve uzaktan kumanda da pakete dahil. 32 Ω’luk, verimliliği iyi bir kulaklık için bu, hiçbir zaman ihtiyaç duymayacağınız kadar fazla.
RME ADI-2 DAC FS
RME stüdyo teknolojisinden geliyor ve bu, işlev yelpazesinden hemen anlaşılıyor. Kanal başına 1,5 W’a kadar güç ve 0,1 Ω çıkış empedansı sunan kulaklık çıkışının yanında, hassas kulak içi kulaklıklar için ayrı bir IEM çıkışı, beş bantlı parametrik ekolayzer, crossfeed, loudness ve tuşları serbestçe atanabilen bir uzaktan kumanda var. Menü oldukça kapsamlı. Yalnızca müzik dinlemek isteyenin bu derinliğe ihtiyacı yok; kulak içi ve büyük kulaklıkları dönüşümlü kullanan ise ikisi için tek bir cihaz edinmiş olur.
Biz olsak nasıl karar verirdik
- Masa başında dizüstü bilgisayar, 300 Ω’a kadar kulaklık: iFi ZEN DAC 3.
- Yolda akıllı telefon ya da tablet: FiiO KA17; evde yedek güç için masaüstü moduyla.
- Aynı cihaza ek olarak televizyon ya da konsol: optik ve koaksiyel girişleri sayesinde FiiO K11 R2R.
- Dengeli kablolu, çok kısık çalan, yüksek empedanslı ya da planar manyetik kulaklıklar: Topping DX5 II.
- Mevcut bir DAC, yalnızca amfi eksik ya da 250 ile 300 Ω arası stüdyo kulaklığı: FiiO K7.
- Dönüşümlü kulak içi ve stüdyo kulaklıkları, hassas ses düzeltme isteği: RME ADI-2 DAC FS.
Peki kulaklığınız dizüstü bilgisayarda zaten yeterince yüksek ve hışırtısız çalıyorsa? O zaman paranızı bir sonraki kulaklık için saklayın.
Sık sorulan sorular
DAC ile kulaklık amfisi arasındaki fark nedir?
DAC, bilgisayardan, akıllı telefondan ya da televizyondan gelen sayı dizisini bir gerilime çevirir. Amfi bu gerilime, diyaframın hareket edebilmesi için yeterli akımı ekler. Dizüstü bilgisayardaki hışırtı ya da yetersiz ses seviyesi nadiren dönüştürücüden kaynaklanır; çoğunlukla sorun amfi kısmında ya da güç beslemesindedir. Harici bir cihaz ikisini de bilgisayarın dışına taşır.
Kulaklığımın amfiye ihtiyacı var mı?
Bu, empedansa ve verimliliğe bağlıdır. 300 Ω'luk bir kulaklık aynı ses seviyesi için 32 Ω'luk bir kulaklıktan belirgin biçimde daha fazla gerilime ihtiyaç duyar; pek çok akıllı telefon çıkışı bunu sağlayamaz. Yüksek empedanslı stüdyo modelleri ve pek çok planar manyetik kulaklık güçlü bir amfiden duyulur biçimde fayda görür, kulak içi kulaklıklar ise neredeyse hiç.
Kulak içi kulaklıklar için amfide nelere dikkat etmeli?
Çıkış empedansına. Çok yüksekse, birden fazla sürücülü kulak içi kulaklıkların frekans yanıtını bozar. Pratik kural olarak kulaklık empedansının en fazla sekizde biri olmalıdır; 16 Ω'da yani 2 Ω'un altında. Buna bir de taban gürültüsü eklenir; bu yüzden değiştirilebilir kazanç kademeleri ya da RME ADI-2 DAC FS'teki gibi ayrı bir IEM çıkışı işe yarar.
768 kHz ve DSD512 duyulur bir fark yaratır mı?
Hazır müziğin çalınmasında pek yaratmaz. 16 bit ve 44,1 kHz'lik CD, 22 kHz'in biraz üzerine kadar, yani insan kulağının sınırının ötesindeki frekansları yaklaşık 96 dB dinamikle kapsar. Daha yüksek oranlar stüdyoda düzenleme yaparken anlamlıdır. Daha önemli olan temiz bir amfi, yeterli gerilim ve uygun girişlerdir.
Dengeli (balanced) kulaklık çıkışı almaya değer mi?
4,4 mm ya da XLR dengeli çıkışlar, veri sayfalarına göre çoğunlukla belirgin biçimde daha fazla güç verir; Topping DX5 II'de örneğin 32 Ω'da kanal başına 2.200 yerine 6.400 mW. Bundan ancak uygun bir kabloyla yararlanabilirsiniz. Pek çok kulaklığın kablosu sabit ya da üç kutupludur; satın almadan önce bunu kontrol edin.
Dongle mı masaüstü DAC mı: Hangisi ne zaman uygun?
Dongle, akıllı telefonun ya da dizüstü bilgisayarın USB-C girişine takılır, gücünü oradan alır ve pil tüketir; bu da gücü sınırlar. Masaüstü cihazların kendi adaptörleri, daha büyük düğmeleri ve çoğunlukla aktif hoparlörler için line çıkışları vardır. FiiO KA17, adaptör için ikinci bir USB-C girişiyle bu ödünü hafifletir.
Kaynaklar
- FiiO KA17, ürün sayfası ve teknik özellikler
- FiiO K11 R2R, teknik özellikler
- iFi ZEN DAC 3, ürün sayfası ve kullanım kılavuzu
- FiiO K7, teknik özellikler
- Topping DX5 II, satıcı Audiophonics’teki teknik özellikler
- RME ADI-2 DAC FS, ürün sayfası
Nereden alınır
- iFi ZEN DAC 3Fiyatı Amazon.de üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.co.uk üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.nl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.com.be üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.fr üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.it üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.es üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.pl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.se üzerinden kontrol etAvailable in Germany: Amazon.de
- FiiO KA17 (schwarz)Fiyatı Amazon.de üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.co.uk üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.nl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.com.be üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.fr üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.it üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.es üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.pl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.se üzerinden kontrol etAvailable in Germany: Amazon.de
- FiiO K11 R2R (schwarz)Fiyatı Amazon.de üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.co.uk üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.nl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.com.be üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.fr üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.it üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.es üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.pl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.se üzerinden kontrol etAvailable in Germany: Amazon.de
- FiiO K7Fiyatı Amazon.de üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.co.uk üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.nl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.com.be üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.fr üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.it üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.es üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.pl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.se üzerinden kontrol etAvailable in Germany: Amazon.de
- Topping DX5 II (schwarz)Fiyatı Amazon.de üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.co.uk üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.nl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.com.be üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.fr üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.it üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.es üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.pl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.se üzerinden kontrol etAvailable in Germany: Amazon.de
- RME ADI-2 DAC FSFiyatı Amazon.de üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.co.uk üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.nl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.com.be üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.fr üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.it üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.es üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.pl üzerinden kontrol etFiyatı Amazon.se üzerinden kontrol etAvailable in Germany: Amazon.de
Henüz karar vermediniz mi?
Acele etmeden karşılaştırmaya devam edin – bu kategorideki tüm yazılar her ay yeni ve üretimden kalkan modeller için kontrol edilir.







