Inhoud12 onderdelen
Deze gids verscheen oorspronkelijk in het Duits op handgetestet.de.
Een rookmelder zwijgt als er koolmonoxide uit de houtkachel of de gaswandketel stroomt. Het gas brandt niet zichtbaar, het ruikt nergens naar, en het ontstaat precies daar waar in de winter gestookt wordt. Heb je een verbrandingstoestel in huis, dan heb je daarom een aparte CO-melder nodig volgens DIN EN 50291, met een vast ingebouwde batterij voor tien jaar. In de meeste huishoudens volstaat zo’n toestel in de ruimte waar het verbrandingstoestel staat, bijvoorbeeld de Hekatron KonexXt CO One.
Een CO-melder is geen vervanging voor onderhoud. Hij is de laatste waarschuwing als er toch iets misgaat.
Wat maakt koolmonoxide zo verraderlijk?
Koolmonoxide ontstaat als hout, pellets, gas of olie onvolledig verbranden. Volgens het Duitse Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR) zijn er in Duitsland elk jaar enkele duizenden vergiftigingen en enkele honderden doden. Typische oorzaken zijn slecht onderhouden verwarmingen, houtkachels en gaswandketels, verstopte rookgasafvoeren of toestellen die buiten horen: barbecues, gasterrasverwarmers en noodstroomaggregaten. De opstellingsregels voor een aggregaat dat klaar moet staan voor een stroomstoring leggen we uit bij de stroomgeneratoren.
Het gas verdringt de zuurstof in het bloed. De eerste klachten zijn hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid en vermoeidheid, dus precies wat je in de winter voor een verkoudheid houdt. De Duitse veiligheidsorganisatie Aktion Das Sichere Haus wijst op een waarschuwingsteken dat je serieus moet nemen: meerdere mensen in dezelfde ruimte klagen tegelijk over zulke symptomen. Bovendien dringt CO door muren en plafonds heen; de bron kan dus ook bij de buren of in de kelder liggen.
Hoe herken ik een geschikte melder?
Aan de norm. DIN EN 50291-1 is de keuringsnorm voor CO-melders in woningen. Deel 2 komt erbij voor caravans, campers en boten. Een toestel zonder dit bewijs hoort niet aan de muur. Het Duitse initiatief “CO macht K.O.” noemt als herkenningsteken het BSI- of LBCP-keurmerk op toestel en verpakking.
Dan de batterij. De elektrochemische sensor gaat sowieso maar ongeveer tien jaar mee. Een vast ingebouwde, verzegelde lithiumbatterij met dezelfde levensduur bespaart je het vervangen van batterijen; daarna wordt het hele toestel vervangen. Een ppm-weergave op het display laat zien of een waarde sluipend stijgt.
En draadloze koppeling? Staat de ketel in de kelder en slaap je onder het dak, dan hoor je een losse melder misschien niet. Dan helpt een melder die samen met de rookmelders in huis alarm geeft. Hoe zulke systemen werken, beschrijft ons overzicht van gekoppelde rookmelders (in het Engels).
Waar moet de melder hangen?
Wettelijk verplicht zijn CO-melders in Duitsland niet. Het vakadvies is toch eenduidig. Het initiatief “CO macht K.O.”, waaraan onder meer de Deutscher Feuerwehrverband (de Duitse brandweerfederatie), de vfdb en het Duitse schoorsteenvegersvak meewerken, raadt een melder aan in elke ruimte met een gaswandketel, oliestook of open haard. Daarnaast adviseert het melders in ruimtes waar je lang verblijft, dus woon- en slaapkamer.
- In de ruimte met het verbrandingstoestel, aan het plafond: in het midden, minstens 30 cm van de muur, niet direct boven verwarming of gasfornuis.
- In de ruimte met het verbrandingstoestel, aan de muur: minstens 15 cm onder het plafond, hoger dan deuren en ramen, 1 tot 3 meter van het verbrandingstoestel.
- In de slaapkamer: op ademhoogte, ongeveer 1 tot 1,5 meter.
- Niet: achter meubels, in nissen zonder luchtbeweging of direct naast een open raam.
De afstand tot de kachel heeft een praktische reden. Bij het bijvullen komt er kort wat rookgas in de kamer, en een melder er direct naast zou bij elke keer dat je het deurtje opent afgaan. Sommige toestellen, zoals de ABUS COWM510, zijn volgens de handleiding alleen bedoeld voor wand- of staande montage en niet voor het plafond. Bij twijfel heeft de gebruiksaanwijzing voorrang. Moet de kachel nog gekocht worden? Tips over plaatsing en keuring staan in de gids over houtkachels.
Gaat de melder af, dan geldt de volgorde van de brandweer: iedereen meteen het gebouw uit, ramen en deuren openzetten als dat in het voorbijgaan kan, telefoon meenemen, buiten 112 bellen en niet teruggaan.
Welke toestellen komen in aanmerking?
| Model | Stroomvoorziening | Uitrusting | Voor wie |
|---|---|---|---|
| Hekatron KonexXt CO One | Vast ingebouwd, tot 10 jaar | Display, muur of vrijstaand | Houtkachel of ketel, één toestel |
| Ei Electronics Ei208D | Lithium, vast ingebouwd, 10 jaar | Display, EN 50291-1 en -2 | Woning, caravan, boot |
| Ei Electronics Ei208iDW | Lithium, vast ingebouwd, 10 jaar | Display, draadloos met module Ei200MRF | Huizen met draadloze Ei-rookmelders |
| ABUS COWM510 | 2 × AA, ca. 5 jaar | Display, muur of staand | Wie zelf batterijen wil vervangen |
| Kidde 10LLDCO | Vast ingebouwd, 10 jaar | Display vanaf 10 ppm, piekwaarde | Wie waarden nauwkeurig wil volgen |
Hekatron KonexXt CO One
Batterij en sensor zijn volgens de fabrikant vast ingebouwd en ontworpen voor een levensduur tot tien jaar. De melder is gekeurd volgens EN 50291-1 en geeft vanaf 50 ppm alarm met meer dan 85 dB(A) op drie meter afstand. Je schroeft hem vast of zet hem vrij neer. Draadloze koppeling ontbreekt. Voor de typische woning met één kachel is dat precies de juiste omvang.
Ei Electronics Ei208D
De Ei208-serie is volgens het datablad van de fabrikant gekeurd volgens DIN EN 50291 deel 1 en deel 2, heeft een lithiumbatterij voor minstens tien jaar, 85 dB(A) en beschermingsgraad IP42, ook voor typische omstandigheden in de badkamer. De variant met D toont de CO-concentratie op het display en geeft met symbolen aanwijzingen zoals “ventileren” of “ruimte verlaten”. De garantie bedraagt volgens Ei vijf jaar.
Ei Electronics Ei208iDW
Technisch de broer van de Ei208D, maar met een aansluitplaats voor de draadloze module Ei200MRF, die je apart koopt. Met module geeft de melder samen met draadloos gekoppelde Ei-rookmelders alarm, bijvoorbeeld de Ei650RF. De AudioLINK-functie leest gegevens uit via een app; pushmeldingen naar je telefoon stuurt ze volgens opgave van winkels niet. Hangen er al draadloze Ei-melders in huis, dan is dit de juiste weg. Als los toestel onnodig duur.
ABUS COWM510
ABUS kiest voor twee AA-batterijen, die volgens de handleiding ongeveer vijf jaar meegaan; de sensor tot tien jaar. De melder is gekeurd volgens EN 50291-1:2018 en reageert getrapt: bij 50 ppm na 60 tot 90 minuten, bij 300 ppm na hooguit drie minuten. Hij is bedoeld voor ruimtes tot 60 m², voor wand- of staande montage, niet voor het plafond. Het vervangen van de batterijen na ongeveer vijf jaar is een onderhoudsstap extra die je niet mag vergeten.
Kidde 10LLDCO
De Kidde toont al vanaf 10 ppm een waarde en slaat de piekwaarde op. De batterij is verzegeld en gaat tien jaar mee. Op sensor en batterij geven winkels een garantie van tien jaar op. Qua prijs speelt hij een klasse hoger. Voor alleen een waarschuwing is dat nauwelijks te verantwoorden.
En Nest Protect?
Google heeft productie en verkoop van deze combimelder in maart 2025 stopgezet; nieuwe toestellen zijn via de gewone handel niet meer te krijgen.
Welke melder past bij mijn huis?
Een woning met een houtkachel of een gaswandketel: Hekatron KonexXt CO One of Ei208D in de ruimte met het toestel, en zo nodig een tweede toestel in de slaapkamer. In een huis met meerdere verdiepingen en draadloze Ei-rookmelders neem je de Ei208iDW met module Ei200MRF, zodat het alarm ook boven aankomt.
Voor een caravan of boot blijft de Ei208D over, omdat hij volgens de fabrikant ook aan deel 2 van de norm voldoet. Liever batterijen vervangen dan toestellen? Dan de ABUS COWM510; reken na ongeveer vijf jaar op verse AA-batterijen. Wie waarden nauwkeurig wil volgen, kiest de Kidde 10LLDCO.
Eén punt geldt voor allemaal: druk regelmatig op de testknop en vervang na afloop van de levensduur het hele toestel. Een CO-melder vervangt geen rookmelder en geen bezoek van de schoorsteenveger.
Een CO-melder vervangt ook geen gasmelder: hij herkent geen onverbrand aardgas of propaan. Welke melder op welke hoogte hoort, legt de gids over de gasmelder voor aardgas en lpg uit.
Een veelvoorkomende oorzaak van terugstromende rookgassen is onderdruk door de afzuigkap; zie daarvoor de gids over afzuigsturing met raamcontact (in het Engels).
Wat kampeerders echt nodig hebben, zet de gids cadeaus voor kampeerders op een rij, naar budget en slaapplek.
Veelgestelde vragen
Herkent een rookmelder koolmonoxide?
Nee. Een rookmelder zwijgt als er koolmonoxide uit een houtkachel of gaswandketel stroomt. Het gas is onzichtbaar, ruikt nergens naar en ontstaat bij onvolledige verbranding van hout, pellets, gas of olie. Daarvoor heb je een aparte CO-melder nodig.
Hoe herken je een gekeurde CO-melder?
Aan de norm DIN EN 50291-1 voor woningen; deel 2 komt erbij voor caravans, campers en boten. Het Duitse initiatief CO macht K.O. noemt het BSI- of LBCP-keurmerk op toestel en verpakking als herkenningsteken. Een toestel zonder dit bewijs hoort niet aan de muur.
Waar hang je een koolmonoxidemelder op?
In de ruimte met het verbrandingstoestel midden op het plafond, minstens 30 cm van de muur, of aan de muur minstens 15 cm onder het plafond en 1 tot 3 meter van het verbrandingstoestel. In de slaapkamer op ademhoogte, ongeveer 1 tot 1,5 meter. Niet achter meubels of naast een open raam. De gebruiksaanwijzing heeft voorrang.
Hoeveel CO-melders heb je nodig?
Het initiatief CO macht K.O. raadt een melder aan in elke ruimte met een gaswandketel, oliestook of open haard, en daarnaast in ruimtes waar je lang verblijft, zoals woon- en slaapkamer. Wettelijk verplicht zijn CO-melders in Duitsland niet. Staat de ketel in de kelder en ligt de slaapkamer onder het dak, dan helpt een draadloos gekoppelde melder.
Wat doe je als de CO-melder alarm geeft?
Iedereen meteen het gebouw uit, ramen en deuren openzetten als dat in het voorbijgaan kan, telefoon meenemen. Buiten 112 bellen en niet teruggaan. De eerste klachten van een vergiftiging zijn hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid en vermoeidheid, die vaak voor een verkoudheid worden gehouden.
Hoe lang gaat een CO-melder mee?
De elektrochemische sensor gaat ongeveer tien jaar mee. Bij toestellen met een vast ingebouwde lithiumbatterij met dezelfde levensduur vervang je daarna het hele toestel. De ABUS COWM510 werkt daarentegen met twee AA-batterijen, die volgens de handleiding ongeveer vijf jaar meegaan. Druk regelmatig op de testknop.
Bronnen
- Initiatief “CO macht K.O.”: bescherming tegen koolmonoxide
- Initiatief “CO macht K.O.”: leden
- Folder “Schütze dich vor Kohlenmonoxid” (brandweer Ismaning)
- BfR: koolmonoxide, onzichtbaar gevaar bij stoken op hout
- Das Sichere Haus: beknopte info koolmonoxide
- Ei Electronics: datablad Ei208
- Ei Electronics: datablad Ei208 draadloos koppelbaar
- ABUS: gebruiksaanwijzing COWM510
- GoogleWatchBlog: Nest Protect wordt stopgezet
Waar te koop
- Hekatron KonexXt CO OnePrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Ei Electronics Ei208DPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Ei Electronics Ei208iDWBekijken bij ELVVerkrijgbaar in Duitsland: ELVPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- ABUS COWM510Prijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
- Kidde 10LLDCOPrijs bekijken bij Amazon.dePrijs bekijken bij Amazon.co.ukPrijs bekijken bij Amazon.nlPrijs bekijken bij Amazon.com.bePrijs bekijken bij Amazon.frPrijs bekijken bij Amazon.itPrijs bekijken bij Amazon.esPrijs bekijken bij Amazon.plPrijs bekijken bij Amazon.seVerkrijgbaar in Duitsland: Amazon.de
